☰ Mundarija · Informatika

Ombor loyihasi va MS Access elementlari

Darslar 22–23 · 2 ta dars · N. I. Taylaqov (umumiy muharrir), A. B. Axmedov, M. D. Pardayeva, A. A. Abdug‘aniyev, U. M. Mirsanov. Informatika va axborot texnologiyalari, 10-sinf, 1-nashr. «Extremum-Press», Toshkent, 2017
23

MS Access 2010 ning asosiy elementlari va maydonlar xususiyati

Darslik: 48–51-betlar
MaqsadMS Access oynasi, obyekt turlari va maydon turlari bilan tanishadi; har bir maydon uchun mos tur va o‘lchamni tanlaydi.
Yangi so‘zlar
Navigation Pane · Navigation Pane: the panel at the left that lists the database objectsso‘rov · query: a stored question that selects or calculates data from tablesforma · form: a window for entering and viewing recordsAutoNumber · AutoNumber: a field type whose value grows by itself with each new record
Tushuntirish

Access Windows uchun Microsoft 365 va Office to‘plamlarida bor; bepul muqobil – LibreOffice Base. Uni ishga tushirish uchun ish stolidagi yorliq, Start menyusi yoki qidiruvdan foydalaniladi. Lenta (ribbon) yorliqlari: File (ombor bilan fayl amallari), Home, Create (jadval, so‘rov, forma, hisobot yaratish), External Data (import va eksport), Database Tools (jadvallarni bog‘lash va boshqa vositalar). Chap tomondagi Navigation Pane da obyektlar turlari: Tables (ma’lumotlarni saqlaydi), Queries (tanlash va hisoblash), Forms (kiritish va ko‘rish), Reports (chop etish), Macros (amallarni avtomatlashtirish), Modules (dastur kodi). Access ning eski versiyalaridagi «Pages» (veb-sahifalar) hozir yo‘q. Maydon turlari: Short Text (255 belgigacha; eski nomi Text), Long Text (uzun matn; eski nomi Memo), Number (Byte 0…255, Integer –32 768…32 767, Long Integer taxminan ±2,1 mlrd, Single va Double – kasrlar uchun), Date/Time (yillar 100…9999), Currency (butun qismda 15 gacha, kasr qismida 4 ta raqam), AutoNumber, Yes/No, OLE Object, Hyperlink, Attachment (fayl biriktirish). Ombor fayli .accdb kengaytmasiga ega.

Namunalar
O‘quvchilar jadvali uchun turlar: StudentID – AutoNumber; FullName – Short Text; BirthDate – Date/Time; Score (0…100) – Number, o‘lcham Byte; Fee – Currency; Active – Yes/No; Notes – Long Text; Photo – Attachment; Site – Hyperlink.
Obyektlar: «Students» jadvali ma’lumotni saqlaydi; «Eng yaxshi ballar» so‘rovi shu ballardan 90 dan yuqorilarini tanlaydi; «Kiritish» formasi bir vaqtda bitta o‘quvchini ko‘rsatadi; «Ro‘yxat» hisoboti sinf varag‘ini chop etishga tayyorlaydi. Ular birga bitta .accdb faylda saqlanadi.
Sinfda faoliyat

«Maydon turini top»: kartochkalarda ma’lumotlar yoziladi (tug‘ilgan sana, familiya, to‘lov summasi, «ha/yo‘q», fotosurat); o‘quvchilar mos maydon turini ko‘rsatadi.

Mashq
1
0 dan 100 gacha bo‘lgan ball uchun qaysi Number o‘lchami yetarli va nima uchun?
2
Har yangi yozuvda o‘zi bittaga oshadigan maydon turi qaysi?
3
Short Text maydoni nechta belgigacha saqlay oladi?
4
Nima uchun to‘lov summasi uchun Number emas, Currency tanlanadi?