II guruh yonaki guruhcha elementlari
Zn, Cd va Hg II guruh yonaki guruhchasida joylashgan; ularning tashqi qavatida 2 ta s-elektron bor, birikmalarida asosan +2 oksidlanish darajasini beradi, qaytaruvchilik ruxdan simobga tomon kamayadi. Rux rudasi — rux aldamasi ZnS: uni kuydirib, so‘ng ko‘mir yoki CO bilan qaytaradilar: 2ZnS + 3O₂ → 2ZnO + 2SO₂ va ZnO + C → Zn + CO. Rux aktivlik qatorida vodoroddan oldin turadi: Zn + 2HCl → ZnCl₂ + H₂↑, shuningdek amfoter: Zn + 2NaOH + 2H₂O → Na₂[Zn(OH)₄] + H₂↑. ZnO va Zn(OH)₂ ham amfoter: ZnO + H₂SO₄ → ZnSO₄ + H₂O; ZnO + 2NaOH + H₂O → Na₂[Zn(OH)₄]. Zn(OH)₂ ni Zn²⁺ tuzidan ishqor bilan olamiz: ZnSO₄ + 2NaOH → Zn(OH)₂↓ + Na₂SO₄. Rux temir buyumlarni korroziyadan himoya qilish uchun qoplama (rux bilan qoplangan tunuka), galvanik elementlar va qotishmalar (latun) tayyorlashda ishlatiladi; ZnSO₄·7H₂O — rux kuporosi, ruxli mikro‘g‘it. Simob (Hg) oddiy sharoitda suyuq metall; uning bug‘i va birikmalari o‘ta zaharli, shuning uchun simobli asboblar singanda kattalarga va o‘qituvchiga darhol xabar bering, simobga qo‘l tegizmang. Simobning metallardagi eritmalari amalgamalar deyiladi.
Jadval: «Zn, Cd, Hg» uchun davr raqami, Z, tashqi elektronlar, oddiy modda holati, zaharliligi. Simobli termometr sinsa nima qilish kerakligini kattalar bilan muhokama qiling: qo‘lda yig‘ish yoki changyutgich ishlatish mumkin emas.