Kimyoviy bog‘lanish turlari

Kovalent bog‘ atomlarning umumiy elektron juftlari orqali hosil bo‘ladi. Agar atomlarning elektrmanfiyligi bir xil bo‘lsa, bog‘ qutbsiz (Cl₂, O₂, N₂), turlicha bo‘lsa qutbli (HCl, H₂O, NH₃) bo‘ladi, chunki umumiy juft elektrmanfiyroq atom tomonga siljiydi. Tipik metall va tipik metallmas birikkanda elektron juft butunlay siljiydi: metall elektron berib kationga (oksidlanadi), metallmas elektron olib anionga (qaytariladi) aylanadi va ionlar orasida ion bog‘ hosil bo‘ladi, masalan NaCl da Na⁺ va Cl⁻. Metall kristallarida valent elektronlar umumiylashgan «elektron gazi»ni hosil qiladi; vodorod bog‘ esa F, O, N bilan bog‘langan H atomining boshqa molekuladagi shunday atom bilan tortishuvidir (suvda, ammiakda). Valentlik — atomning hosil qilgan umumiy elektron juftlari soni, u musbat yoki manfiy bo‘lmaydi; oksidlanish darajasi esa shartli zaryad bo‘lib, +, – yoki 0 bo‘ladi. Birikmada oksidlanish darajalarining algebraik yig‘indisi nolga teng; oddiy moddada 0, H odatda +1 (gidridlarda –1), O odatda –2 (peroksidlarda –1), ishqoriy metallar +1, II guruh bosh guruhcha metallari +2, F har doim –1.