Darslar 29–30 · 2 ta dars · Q. Yo‘ldoshev, V. Qodirov, J. Yo‘ldoshbekov. Adabiyot: umumiy o‘rta ta’lim maktablarining 9-sinfi uchun darslik. Qayta ishlangan va to‘ldirilgan 4-nashri. «O‘zbekiston» NMIU, Toshkent, 2019
29
Oybek: hayoti va ijodi
Darslik: 145–146-betlar
MaqsadOybekning hayot yo‘li va ijodini (1905–1968) asosiy sanalar bilan so‘zlab berish, asarlarini ayta olish.
Yangi so‘zlar
Oybek · Oybek (pen name of Musa Toshmuhammad o‘g‘li)«Qutlug‘ qon» · “Qutlug‘ qon” (novel)akademik · academiciantarixiy roman · historical novel
Tushuntirish
Oybekning asl ismi Muso Toshmuhammad o‘g‘li; u 1905-yil 10-yanvarda Toshkentning Govkush mahallasida tug‘ilgan. Adabiyotga muhabbatini onasi Shahodatbonu uyg‘otgan. U «Namuna» maktabida va Navoiy nomidagi pedagogika texnikumida o‘qigan, devoriy gazeta «Tong yulduzi»ni chiqargan, 1925-yilda texnikumni bitirgan. Keyin O‘rta Osiyo davlat universitetida, 1927-yildan Sankt-Peterburgdagi Plexanov institutida tahsil olgan, kasalligi sabab 1930-yilda qaytgan. O‘ttizinchi yillarda taxminan o‘nta doston yozgan («Dilbar davr qizi», «Baxtigul va Sog‘indiq» va boshqalar) va «Qutlug‘ qon» romanini yaratgan. Urush yillarida «Navoiy» romani va «Mahmud Torobiy» dramasi yozildi. 1943-yilda G‘afur G‘ulom bilan birga O‘zbekiston Fanlar akademiyasining haqiqiy a’zosi bo‘ldi; Yozuvchilar uyushmasiga rahbarlik qildi. 1951-yildan og‘ir kasal bo‘lsa-da, «Quyosh qoraymas», «Ulug‘ yo‘l» romanlari va «Bolalik», «Bola Alisher» qissalarini yozdi. U 1968-yil 1-iyulda 63 yoshida vafot etdi.
Namunalar
Misol: Oybek yoshligida devoriy gazeta chiqargan – bu uning adabiy faoliyati erta boshlanganini ko‘rsatadi. Tartib: 1905 tug‘ilish – 1925 texnikumni bitirish – 1943 akademik – 1968 vafot.
Misol: «Navoiy» romanida buyuk shoir haqidagi tadqiqot bilan badiiy tasvir qo‘shilgan: Oybek bu mavzuga avval she’r, doston va ilmiy maqolalar bilan yaqinlashgan, keyin romanga o‘tgan.
Sinfda faoliyat
Oybek asarlarini janr bo‘yicha (doston, roman, qissa, drama) uch ustunli jadvalga joylashtiring: asar, janr, taxminiy yillar.