Oybek: hayoti va ijodi
Oybekning asl ismi Muso Toshmuhammad o‘g‘li; u 1905-yil 10-yanvarda Toshkentning Govkush mahallasida tug‘ilgan. Adabiyotga muhabbatini onasi Shahodatbonu uyg‘otgan. U «Namuna» maktabida va Navoiy nomidagi pedagogika texnikumida o‘qigan, devoriy gazeta «Tong yulduzi»ni chiqargan, 1925-yilda texnikumni bitirgan. Keyin O‘rta Osiyo davlat universitetida, 1927-yildan Sankt-Peterburgdagi Plexanov institutida tahsil olgan, kasalligi sabab 1930-yilda qaytgan. O‘ttizinchi yillarda taxminan o‘nta doston yozgan («Dilbar davr qizi», «Baxtigul va Sog‘indiq» va boshqalar) va «Qutlug‘ qon» romanini yaratgan. Urush yillarida «Navoiy» romani va «Mahmud Torobiy» dramasi yozildi. 1943-yilda G‘afur G‘ulom bilan birga O‘zbekiston Fanlar akademiyasining haqiqiy a’zosi bo‘ldi; Yozuvchilar uyushmasiga rahbarlik qildi. 1951-yildan og‘ir kasal bo‘lsa-da, «Quyosh qoraymas», «Ulug‘ yo‘l» romanlari va «Bolalik», «Bola Alisher» qissalarini yozdi. U 1968-yil 1-iyulda 63 yoshida vafot etdi.
Bir yozuvchining hayotini bilgan o‘quvchi uning asaridagi davrni yaxshiroq tushunadi: u qachon yashagan, nimalarni ko‘rgan. Ma’lumot kitobni o‘qishni boyitadi.
Adabiyotshunoslar, muzey xodimlari va kitob nashriyotchilari muallif hayotini asarning davri bilan bog‘lab tushuntiradi. Bu ma’lumot kundalik hayotda kam kerak, lekin kitob tushunishga yordam beradi.
Bugun o‘qigan bir kitob yoki matn qaysi davrda yozilganini aniqlab ko‘ring.
Oybek asarlarini janr bo‘yicha (doston, roman, qissa, drama) uch ustunli jadvalga joylashtiring: asar, janr, taxminiy yillar.