Hadislar haqida: asarlar va atamalar

Imom al-Buxoriy yigirmadan ortiq asar yozgan; ular orasida «Al-jome’ as-sahih» (Sahih al-Buxoriy), «Al-adab al-mufrad», uch «At-ta’rix» kitobi va «Barr ul-volidayn» bor. Hadis – Payg‘ambarning so‘zlari, ko‘rsatmalari va qarorlari. Har bir hadisda ikki qism bo‘ladi: sanad – uni rivoyat qilganlar zanjiri va matn – hadisning o‘zi; zanjirdagi har bir rivoyatchi roviy deyiladi, hadis ilmi bilan shug‘ullanuvchi olim esa muhaddis. «Sahih» – ishonchli degani; al-Buxoriy hadislarni ishonchli va ishonchsizlarga ajratgan. Darslikka ko‘ra, «Sahih»da takrorlar bilan 7275, takrorsiz taxminan 4000 hadis bor va u taxminan 1200 yil avval yozilgan. Kitob imon haqidagi bo‘lim bilan boshlanib, ilm haqidagi bobga o‘tadi; «ilmni Chingacha borib bo‘lsa ham izla» degan so‘z ramziy ma’noda – uzoq va mashaqqatli yo‘l degan fikrni bildiradi. Darslik hadislar ruhi Yugnakiy, Yusuf Xos Hojib, Navoiy, Ogahiy va Furqat ijodida ham aks sado berganini aytadi. Sahobalarning so‘zlari esa «asar» (osor) deb ataladi.