ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Kishilik, o‘zlik va so‘roq olmoshlari

Darslar 14–16 · 3 ta dars · N. Mahmudov, A. Nurmonov, A. Sobirov, D. Nabiyeva, A. Mirzaahmedov. Ona tili 7-sinf, to‘ldirilgan va qayta ishlangan 4-nashr. «Ma’naviyat», Toshkent, 2017
16

So‘roq olmoshlari

Darslik: 28–29-betlar
MaqsadSo‘roq olmoshlarining ma’no turlarini va ishlatilishini bilish.
Yangi so‘zlar
so‘roq olmoshi · interrogative pronounso‘roq gap · question sentencemiqdor · quantitysabab · reason
Tushuntirish

So‘roq olmoshlari biror narsani bilish uchun beriladigan savolni ifodalaydi. Ular kim haqida, nima haqida, qanday belgi, qancha miqdor, qaysi sabab, qayer va qachon haqida so‘raydi. Kim? — shaxsni, nima? — narsa-hodisani, qanday?, qanaqa?, qaysi? — belgini, qancha?, necha? — miqdorni, nega?, nima uchun? — sabab va maqsadni, qayer? — o‘rinni, qachon? — paytni so‘raydi. Bunday olmosh qatnashgan gap so‘roq gap bo‘ladi: u ko‘tariluvchi ohang bilan aytiladi va yozuvda oxiriga «?» qo‘yiladi: Bu suratni kim chizgan? Javobda so‘roq olmoshi o‘rnini aniq so‘z egallaydi: Kim keldi? — Karim keldi.

OlmoshSo‘raydi
kim?shaxs
nima?narsa-hodisa
qanday? qanaqa? qaysi?belgi
qancha? necha?miqdor
nega? nima uchun?sabab, maqsad
qayer?o‘rin
qachon?payt
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Yangi o‘quvchi sinfga kirib, «Kutubxona qayerda?» va «Dars qachon boshlanadi?» deb so‘raydi. Savol so‘zlari kerakli ma’lumotni tez topib beradi.

Kim ishlatadi

Yo‘l ko‘rsatuvchi ma’lumot xizmati xodimlari, intervyu oluvchi jurnalistlar va shifokorlar kerakli ma’lumot uchun savolni to‘g‘ri beradi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugun uyingizdagi yoki sinfdagi biror kishidan bir narsa so‘rash uchun uch xil so‘roq so‘zi bilan uchta savol o‘ylab toping.

Namunalar
Nega kechikding? — Sabab so‘raydi. Sinfda nechta o‘quvchi bor? — Miqdor so‘raydi.
Qachon boramiz? — payt; Qayerga boramiz? — o‘rin.
Sinfda faoliyat

«Savol-javob»: ikki guruh navbat bilan so‘roq olmoshli savol beradi va javob qaytaradi.

Mashq
1
So‘roq olmoshlari nimani so‘raydi? Uch tur ayting.
2
«Bu qalam qancha turadi?» gapidagi so‘roq olmoshi nimani so‘raydi?
3
Quyidagilarga so‘roq olmoshli savol tuzing: Dilshod bog‘ga bordi.
4
Nima uchun so‘roq olmoshli gap oxiriga so‘roq belgisi qo‘yiladi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliYomg‘ir chuvalchanglari qayerda?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →