ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Ergashtiruvchi, sabab va aniqlov bog‘lovchilari

Darslar 56–58 · 3 ta dars · N. Mahmudov, A. Nurmonov, A. Sobirov, D. Nabiyeva, A. Mirzaahmedov. Ona tili 7-sinf, to‘ldirilgan va qayta ishlangan 4-nashr. «Ma’naviyat», Toshkent, 2017
57

Sabab bog‘lovchilari

Darslik: 104–105-betlar
MaqsadSabab bog‘lovchilarini (chunki, negaki) va ularning imlosini bilish.
Yangi so‘zlar
sabab bog‘lovchisi · conjunction of reasonchunki · becausenegaki · because (literary)sabab · reason
Tushuntirish

Chunki va negaki bog‘lovchilari sabab bog‘lovchilari hisoblanadi. Ular sababni bildiruvchi ergash gapni bosh gapga bog‘laydi: Bog‘da ishlay olmadik, chunki yomg‘ir yog‘ayotgan edi. Gapda avval natija, keyin sabab aytiladi. Sabab bog‘lovchilaridan oldin yozuvda vergul qo‘yiladi. «Chunki»ni «shuning uchun» bilan adashtirmaslik kerak: «shuning uchun» natijani, «chunki» sababni boshlaydi. Negaki — adabiy uslubda ko‘proq uchraydigan, «chunki» bilan ma’nodosh bog‘lovchidir.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinfdosh xabar yozadi: bugun darsga kelolmadi, chunki o‘zini yomon his qildi. Sabab bog‘lovchisi natijaning nima uchun bo‘lganini aytadi va savolni oldindan hal qiladi.

Kim ishlatadi

Hisobot yozuvchilar sabab va natijani ajratadi, shifokorlar kasallik sabablarini bayon qiladi, jurnalistlar voqeaning kelib chiqishini tushuntiradi.

Bugun sinab ko‘ring

Bugungi bir ishingiz uchun sabab va natijani «chunki» bog‘lovchisi bilan bir gapda yozing.

Namunalar
U g‘olib bo‘ldi, chunki ko‘p mashq qildi — sabab: ko‘p mashq qilgan.
Ko‘p mashq qildi, shuning uchun g‘olib bo‘ldi — «shuning uchun» natijani ko‘rsatadi.
Sinfda faoliyat

«Chunki yoki shuning uchun?»: o‘qituvchi sabab va natijani alohida aytadi, siz ularni ikki xil qilib birlashtirasiz.

Mashq
1
Sabab bog‘lovchilari qaysilar?
2
Vergulni qo‘ying: Men tez ketdim chunki kechikayotgan edim.
3
«Charchadim, chunki ko‘p yugurdim» gapida sabab va natijani ajrating.
4
Nima uchun «chunki» natijadan keyin, sabab oldidan keladi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliBahorgi dala kuni uchun joyHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →