Gidroid poliplar sinfi: chuchuk suv gidrasi
Bo‘shliqichlilar – tanasi ikki qavat hujayradan iborat sodda ko‘p hujayrali hayvonlar; tana bo‘shlig‘i ichak vazifasini bajaradi. Gidra toza, tinch chuchuk suvda yashaydi, uzunligi 5–7 mm, tovoni bilan narsalarga yopishadi, qarama-qarshi uchida paypaslagichlar bilan o‘ralgan og‘iz bor. Tana xayoliy o‘q atrofida teng qismlarga bo‘linadi – bu radial (nurli) simmetriya. Tashqi qavat (ektoderma)da teri-muskul, otuvchi, nerv va oraliq hujayralar bor; otuvchi hujayra kapsulasidagi ip o‘ljaga sanchilib, uni falajlaydi. Nerv hujayralari nerv to‘rini hosil qiladi, shuning uchun gidra ta’sirga javoban tanasini yig‘adi – bu refleks. Ichki qavat (endoderma)dagi xivchinli va bezli hujayralar hazm shirasi ishlab chiqarib, oziqni hazm qiladi. Oraliq hujayralar tufayli gidra tanasi qismlaridan tiklana oladi (regeneratsiya). Yozda kurtaklanib (jinssiz), kuzda tuxum va spermatozoidlar orqali (jinsiy) ko‘payadi; qishlovchi zigotadan bahorda yosh gidra chiqadi.
Tadqiqotchilar chuchuk suv gidrasi kesib tashlangan bo‘laklaridan yangi gidra o‘sib chiqishini o‘rganadi. Ular shu orqali to‘qimalar jarohatdan keyin qanday tiklanishini tushunishga harakat qiladi. Oddiy hayvon ham tibbiyot uchun foydali bilim beradi.
Biolog to‘qimalar tiklanishini tadqiq qiladi, akvarium xodimi suv holatini kuzatadi, ekolog suv havzasi tozaligini hayvonlar orqali baholaydi.
Uyda aylana shaklli beshta narsa (idish qopqog‘i, tugma, g‘ildirak, gul surati va hokazo) toping va ularning markazdan o‘tuvchi o‘qlari atrofida bir xil tuzilganini ayting. Keyin ikki yon tomonli beshta narsani yozing.
Qog‘ozdan gidra modelini yasang (ikki qavatli «xalta» + paypaslagichlar) va radial simmetriya o‘qini chizing. Xavfsizlik: gidrani ko‘rish uchun suvni faqat o‘qituvchi yoki boshqa kattalar oladi; qaychi bilan kattalar yordamida ishlang; ko‘lmak/hovuz bo‘yiga yolg‘iz bormang.