Kaptar skeleti, muskullari va pat qoplami laboratoriyasi

Kaptar skeleti bosh, umurtqa pog‘onasi, qanot va oyoq skeletlari hamda yelka va chanoq kamaridan iborat. Naysimon suyaklarning bo‘shlig‘iga havo to‘lgani uchun skelet juda yengil, suyaklarning birikib o‘sishi esa uni pishiq qiladi. Kalla qismida dumaloq miya qutisi, katta ko‘z chuqurlari va muguz tumshuq bilan qoplangan jag‘lar bor, tishlari yo‘q, faqat pastki jag‘ harakatchan. Bo‘yin umurtqalari ko‘p va harakatchan: qush boshini deyarli orqaga burib, tanasini qimirlatmay patlarini tozalaydi va oziq cho‘qiydi. Ko‘krak umurtqalari bir-biriga qimirlamaydigan qilib ulangan; bel, dumg‘aza va dumning oldingi umurtqalari bitta murakkab dumg‘aza suyagiga qo‘shilib ketgan, dumning oxirgi umurtqalari ham birlashib, dum patlari tayanadigan kichik suyakni hosil qiladi. Umurtqalar, qovurg‘alar va to‘sh suyagi ko‘krak qafasini tashkil qiladi; to‘shning kengaygan qayiqsimon o‘simtasi – ko‘krak toj suyagi qanot muskullariga tayanch bo‘ladi. Yelka kamarini uch juft suyak – kurak, o‘mrov va ko‘krak tirgak suyaklari tashkil etadi; o‘mrovlar pastki uchida qo‘shilib ayri hosil qiladi. Qanotda bitta yelka, ikkita bilak suyagi va qo‘shilib ketgan panja suyagi bor, barmoqlari uchta – bu panja mustahkam bo‘lishiga yordam beradi. Chanoq suyaklari umurtqa pog‘onasiga harakatsiz birikkan. Oyoqda yo‘g‘on son, boldir, bir necha suyakning qo‘shilishidan hosil bo‘lgan ilik va barmoq suyaklari bor; ilik tanani ko‘tarib turadi va qo‘nishdagi zarbani yumshatadi. Ko‘krak muskullari juda kuchli – massasi barcha muskullar massasining katta qismini tashkil qiladi. Ular toj suyagidan yelka suyagiga ketadi va qisqarganda qanotni tushiradi; o‘mrovosti muskullari qanotni ko‘taradi. Oyoq paylari barmoqlarga ulangan: qush shoxga qo‘nganda bo‘g‘im bukilib, paylar barmoqlarni o‘zi siqadi, shuning uchun uxlaganda ham yiqilmaydi.