G‘arbiy va Sharqiy Sibir. Markaziy Osiyo

Markaziy Osiyo Osiyoning markaziy qismini egallaydi va Xitoy hamda Mongoliyadagi tog‘lar va cho‘llarni o‘z ichiga oladi. Uning o‘rtasi va janubi faol Alp–Himolay seysmik mintaqasidan o‘tadi, shuning uchun qadimiy, yoshargan va eng yosh tog‘lar bu yerda yonma-yon. Relyefi tog‘lar, tog‘liklar, tog‘lar orasidagi botiqlar va baland tekisliklardan iborat: Tibet tog‘ligi, Qoraqurum, Sharqiy Tyanshan, Mongoliya Oltoyi, Kunlun tog‘lari, Taklamakon botig‘i va Gobi cho‘li. Eng baland nuqtasi — Qoraqurumdagi Chogori (K2) cho‘qqisi (8 611 m), eng past nuqtasi — To‘rfon botig‘i (taxminan –154 m). Iqlimi mo‘tadil va quruq subtropik, qishda Osiyo maksimumi (yuqori bosim) va Tinch okean musson havosi ta’sir qiladi. Tibet markazida, Taklamakon va Gobida yillik yog‘in 100 mm dan kam, janubi-sharqiy tog‘larning sharqiy yonbag‘rida esa 1 000 mm dan ko‘p. Yanvarning o‘rtacha harorati shimolda –24 °C, Taklamakonda –8 °C, Tibetda –20 °C; iyulda esa mos ravishda +16, +24 va +10 °C atrofida. Yirik daryolari yo‘q; Tarim kabi daryolar berk havzada, ko‘pi yoz oxirida qurib qoladi. Sho‘r ko‘llar — Kuku-Nur, Ubsu-Nur; Lobnor ko‘li esa deyarli qurib bo‘lgan. Zonalari — tog‘ etaklarida o‘rmon-dasht, chalacho‘l va cho‘l; 6 000 m dan balandda qor va muzlik.