ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Tabiiy fanlar

Qurilish materiallari; oqilona foydalanish; takrorlash

Darslar 48–50 · 3 ta dars · Y.V. Malikova, S.V. Kosyanenko. Tabiiy fanlar 4-sinf, 1-qism. Novda Edutainment, Toshkent, 2023; S.V. Kosyanenko, Y.V. Malikova, O.E. Tigay. Tabiiy fanlar 4-sinf, 2-qism. Novda Edutainment, Toshkent, 2023
50

O‘zingizni tekshiring: yerdagi boyliklar

Darslik: 2-qism, 74–75-betlar
Maqsad«Yerdagi boyliklar» bo‘limini takrorlash: tuproq, foydali qazilmalar, yoqilg‘i, metallar, qurilish materiallari va ularni tejash.
Yangi so‘zlar
tuproq · soilruda · oreqotishma · alloyqayta ishlash · recycling
Tushuntirish

Takrorlaymiz. Tuproq — qum, loy, chirindi, tuz, suv va havodan iborat unumdor qatlam. Foydali qazilmalar uch guruh: yonuvchi (ko‘mir, neft, gaz), rudali (metallar beradi), norudali (qum, tuz, marmar, gil). Karerda ochiq usulda, shaxtada yer ostida qaziladi. Metallar qora (temir, po‘lat) va rangli (mis, alyuminiy, oltin) bo‘ladi; qotishma — aralashtirilgan metall. Yoqilg‘i va metallar tiklanmaydi, shamol va quyosh energiyasi esa tiklanadi. Qurilishda granit, marmar, qum, g‘isht va sement ishlatiladi. Tabiat boyliklarini tejash, qayta ishlash va ta’mirlash — hammamizning vazifamiz.

TuproqyonuvchirudalinorudaliFoydaliqazilmalarqorarangliMetallarQurilishmateriallariTejash, qaytaishlash,tuzatishYer boyliklari
Neft — foydali qazilma.1 / 4

Qaysi guruhga kiradi?

🗂️ Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Kutubxonachi kitoblarni mavzu bo‘yicha javonlarga terib qo‘yadi. Takrorlash ham bilganlarni guruhlarga ajratishga o‘xshaydi.

Kim ishlatadi

Kutubxonachilar, o‘qituvchilar

Bugun sinab ko‘ring

Xonadagi yerdan olingan bir narsani va o‘simlik yoki hayvondan olingan bir narsani ko‘rsating.

Namunalar
Ruda → metall → buyum → qayta ishlash → yana metall.
Sinfda faoliyat

O‘yin: 10 ta kartochkaga (ko‘mir, qum, mis, marmar, neft, tuz, temir, gaz, gil, oltin) yozib, ularni «yonuvchi», «rudali», «norudali» guruhlarga ajrating.

Mashq
1
Tuproq nimalardan iborat?
2
Qaysi qazilmalar yonuvchi?
3
Tabiat boyliklarini qanday asraymiz?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliMaktabda yonib turgan chiroqlarHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →