Ovqat hazm qilish va nafas olish tizimlari

Tanamiz juda ko‘p mayda hujayralardan iborat. Hujayralar o‘sishi va ishlashi uchun oziq moddalar kerak. Oqsil hujayralarni qurish uchun (go‘sht, baliq, tuxum, sut, dukkaklilar), uglevodlar energiya uchun «yoqilg‘i» (non, yorma, kartoshka, meva), yog‘lar esa energiya zaxirasi va tananing ishlashi uchun kerak. Vitaminlar va mineral tuzlar ham zarur. Ovqat hazm qilish tizimi og‘izdan boshlanadi: tish ovqatni maydalaydi, til aralashtiradi, so‘lak uni ho‘llaydi va uglevodlarni parchalashni boshlaydi. Shuning uchun ovqatni yaxshilab chaynash kerak. Keyin ovqat qizilo‘ngach orqali oshqozonga tushadi; u yerda oshqozon sharbati bilan aralashadi. So‘ng u o‘n ikki barmoqli ichak va ingichka ichakka o‘tadi: shu yerda oziq moddalar qonga so‘riladi. Qoldiqlar yo‘g‘on ichakka tushadi, undan suv so‘riladi va keraksiz qismi tanadan chiqariladi. Oziq-ovqat piramidasi ko‘p non va yormalar, sabzavot va mevalar, kamroq go‘sht, sut va juda oz shirinliklar yeyishni maslahat beradi.