☰ Mundarija · O‘qish savodxonligi

Dunyo va tabiat mo‘jizalari

Darslar 65–66 · 2 ta dars · M.E. Toirova. O‘qish savodxonligi 4-sinf, 1-qism; U.B. Aydarova, N.K. Azizova, M.E. Toirova. 2-qism; U.B. Aydarova, N.K. Azizova. 3- va 4-qismlar. Novda Edutainment, Toshkent, 2023
66

Tabiat mo‘jizalari

Darslik: 4-qism, 52–55-betlar
MaqsadTabiat mo‘jizalari haqidagi axborot matnini o‘qib, joylashgan qit’a va davlatlarni jadvalga yozish; xato ma’lumotni qayta tekshirish.
Yangi so‘zlar
kanyon · canyonsharshara · waterfallcho‘qqi · peaksarob · mirage
Tushuntirish

Darslikdagi «Tabiat mo‘jizalari» matni ham «Yosh bilimdon» ensiklopediyasidan olingan: unda Katta kanyon, Amazonka, Everest, Viktoriya sharsharasi va Sahroyi Kabir haqida so‘z boradi. Biz uni ko‘chirmaymiz; o‘z matnimizni o‘qiymiz. Darslikda Viktoriya sharsharasi Janubiy Amerikada deb yozilgan, lekin bu noto‘g‘ri: u Afrikada, Zambezi daryosida, Zambiya va Zimbabve chegarasida joylashgan. Ma’lumot noaniq tuyulsa, atlas yoki ishonchli ensiklopediyadan tekshiramiz. Sarob — issiq cho‘lda havo qatlamlari tufayli ko‘rinadigan xayoliy manzara. Tog‘ yoki cho‘lga sayohat faqat katta kishilar bilan, suv va kiyim tayyorlab amalga oshiriladi.

Namunalar
Matn «Besh mo‘jiza». Katta kanyon AQShning Arizona shtatida joylashgan, uzunligi 446 km, chuqurligi 1800 m dan oshadi. Amazonka Janubiy Amerikadagi eng sersuv daryo. Everest Himolay tog‘larida, Xitoy va Nepal chegarasida, balandligi taxminan 8849 m. Viktoriya sharsharasi Afrikada, Zambezi daryosida. Sahroyi Kabir esa Shimoliy Afrikadagi eng katta issiq cho‘ldir.
Jadval: Katta kanyon — Shimoliy Amerika; Amazonka — Janubiy Amerika; Everest — Osiyo; Viktoriya — Afrika; Sahroyi Kabir — Afrika.
Sinfda faoliyat

«Qit’alar jadvali»: bolalar xaritadan foydalanib, mo‘jizalarni qit’alar bo‘yicha jadvalga joylashtiradi.

Mashq
1
Katta kanyon qayerda?
2
Amazonka qaysi qit’ada?
3
Everest qaysi tog‘ tizmasida?
4
Viktoriya sharsharasi qaysi qit’ada?
5
Sarob nima?