30
Ustunli diagramma
Darslik: 1-qism, 30-dars, 93–95-betlar
MaqsadUstunli diagrammani o‘qish va yasash.
Yangi so‘zlar
ustunli diagramma · bar chartshkala · scaleo‘q · axisustun · bar
Tushuntirish
Ustunli diagrammada har bir qiymat bitta ustun bilan ko‘rsatiladi: ustun qancha baland bo‘lsa, qiymat shuncha katta. Diagramma yasash uchun o‘qlarni chizamiz, shkalani tanlaymiz (1 bo‘linma nechaga teng), bir xil enli ustunlar chizamiz va ularni imzolaymiz. Diagrammadan eng katta va eng kichik qiymatni, ayirmani, yig‘indini va o‘rtacha qiymatni topish mumkin.
Namunalar
Besh bola futbol mavsumida 8, 5, 7, 10 va 5 ta gol urdi. Eng ko‘p – 10 ta. Jami 8 + 5 + 7 + 10 + 5 = 35 ta, o‘rtacha 35 : 5 = 7 ta gol.
Shkalada 1 bo‘linma = 2 gol bo‘lsa, 4-chiziqqa yetgan ustun 2 × 4 = 8 golni bildiradi.
Sinfda faoliyat
«Sinf diagrammasi»: bolalar tug‘ilgan oylari yoki oyoq kiyimi o‘lchamlari bo‘yicha sinfdan ma’lumot yig‘ib, daftarga ustunli diagramma chizadi.
Mashq
1
Diagramma: Ali 8, Zarina 5, Bobur 7, Laylo 10, Otabek 5 ta gol urgan. Kim eng ko‘p gol urgan?
Laylo
2
Shu bolalar jami nechta gol urgan?
35
3
Ular o‘rtacha nechtadan gol urgan?
7
4
Shkalada 1 bo‘linma 2 ta golni bildiradi. 4-chiziqqa yetgan ustun nechta golni bildiradi?
8