119
Ko‘pburchak va piramida
Darslik: 4-qism, 119-dars, 34–36-betlar
MaqsadKo‘pburchak va piramida: asosi n-burchak bo‘lgan piramidaning yoq, qirra va uchlari soni.
Yangi so‘zlar
ko‘pburchakli piramida · polygonal pyramidqirralar soni · number of edgesuchlar soni · number of verticesyoqlar soni · number of faces
Tushuntirish
Asosi n-burchak bo‘lgan piramidada: n + 1 ta yoq (1 ta asos va n ta uchburchak), 2 × n ta qirra (n ta asosda va n ta yon), n + 1 ta uch (n ta asosda va piramida uchi). Beshburchakli piramidada 6 yoq, 10 qirra, 6 uch; oltiburchakli piramidada 7 yoq, 12 qirra, 7 uch bor. Piramida va prizmani solishtiramiz: prizmaning ikkita asosi bor, piramidaning bitta.
Namunalar
Beshburchakli piramida: 5 + 1 = 6 yoq; 2 × 5 = 10 qirra; 5 + 1 = 6 uch.
Piramidada 7 ta yoq bo‘lsa, asosida 6 ta tomon bor: oltiburchakli piramida.
Sinfda faoliyat
«Qaysi shakl?»: o‘qituvchi shaklning yoq, qirra va uchlari sonini aytadi (6, 10, 6), bolalar uning piramida yoki prizma ekanini va nomini topadi.
Mashq
1
Beshburchakli piramidaning nechta yog‘i bor?
6
2
Oltiburchakli piramidaning nechta qirrasi bor?
12
3
Asosi sakkizburchak bo‘lgan piramidaning nechta uchi bor?
9
4
Piramidaning 7 ta yog‘i bor. Uning asosi necha burchakli?
6
5
Asosi to‘rtburchak piramida modeli uchun qirralar sonicha tayoqcha kerak. 10 ta shunday model uchun nechta tayoqcha kerak?
80