ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Matematika

Ko‘p xonali sonlarni qo‘shish va ayirish

Darslar 16–20 · 5 ta dars · I.V. Repyova. Matematika 3-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
20

Ko‘p xonali sonlarni qo‘shish va ayirish

Darslik: 1-qism, 20-dars, 61–63-betlar
MaqsadKo‘p xonali sonlarni qo‘shish va ayirishni tenglamalar va murakkab ifodalarda qo‘llash.
Yangi so‘zlar
tenglama · equationnoma’lum · unknownifoda · expressiontekshirish · checking
Tushuntirish

Noma’lum kamayuvchini topish uchun ayirmaga ayriluvchini qo‘shamiz: x − a = b, x = b + a. Noma’lum ayriluvchini topish uchun kamayuvchidan ayirmani ayiramiz: a − y = b, y = a − b. Ifodada avval qavs ichi, keyin ko‘paytirish va bo‘lish, oxirida qo‘shish va ayirish bajariladi. Yechimni tenglamaga qo‘yib tekshiramiz.

ƒFormula
x − a = b → x = b + a
a − y = b → y = a − b
2 + 38

? + 3 = 8 · ? = 2 → 2 + 3 = 5

O‘ng tomon og‘ir: taxminingiz juda kichik

🔍 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Qutida bir necha qalam bor edi. Yana 12 ta solingach, 30 ta bo‘ldi. 30 dan 12 ni ayirsak, avval nechta bo‘lganini bilamiz.

Kim ishlatadi

Omborchilar, tergovchilar

Bugun sinab ko‘ring

Stakanga bir necha tosh soling, yana 3 ta qo‘shib, hammasini sanang. Ayirib, boshida nechta bo‘lganini toping.

Namunalar
28 45041 300x
x − 28 450 = 41 300, x = 41 300 + 28 450 = 69 750. Tekshirish: 69 750 − 28 450 = 41 300.
y62 480100 000
100 000 − y = 62 480, y = 100 000 − 62 480 = 37 520.
Sinfda faoliyat

«Tenglama ustaxonasi»: juftliklar bir-biriga tenglama tuzib beradi (masalan, ○ − 17 500 = 30 000). Sherik tenglamani yechadi va tekshirib ko‘radi.

Mashq
1
x − 28 450 = 41 300. x ni toping.
2
100 000 − y = 62 480. y ni toping.
3
38 va 47 sonlari yig‘indisini 6 ga ko‘paytiring.
4
Hisoblang: 90 000 − (800 × 5 + 31 250).
5
Muzeyga 4 kunda 312 ta o‘quvchi keldi. 1-kuni 64 ta, 2-kuni birinchi kundagidan 15 ta ko‘p, 3-kuni ikkinchi kundagidan 20 ta ko‘p keldi. 4-kuni nechta o‘quvchi keldi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliUstozimga: issiq nonHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →