☰ Mundarija · Matematika

To‘plamga tegishlilik, Eyler-Venn diagrammasi, qismto‘plam, kesishma

Darslar 139–142 · 4 ta dars · I.V. Repyova. Matematika 3-sinf, 1–4-qismlar. Novda Edutainment, 2023
132

Qismto‘plam

Darslik: 4-qism, 132-dars, 69–71-betlar
MaqsadQismto‘plam: B ⊂ A belgisi, qismto‘plam bo‘lish yoki bo‘lmasligini aniqlash.
Yangi so‘zlar
qismto‘plam · subsetkiradi · is included inbelgi ⊂ · the sign ⊂barcha elementlar · all the elements
Tushuntirish

Agar B to‘plamning barcha elementlari A to‘plamda ham bo‘lsa, B to‘plam A ning qismto‘plami deyiladi va B ⊂ A deb yoziladi. B ning kamida bitta elementi A da bo‘lmasa, B ⊄ A. Diagrammada qismto‘plam katta oval ichidagi kichik oval bilan tasvirlanadi.

Namunalar
A = {1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9}, B = {2, 4, 6, 8}. B ning har bir elementi A da bor, demak B ⊂ A.
C = {3, 5, 11} bo‘lsin. 11 soni A da yo‘q, shuning uchun C ⊄ A. Hayotdan: sinfdagi qizlar to‘plami sinf o‘quvchilari to‘plamining qismto‘plami.
Sinfda faoliyat

«Qismto‘plam kartochkalari»: o‘qituvchi «hayvonlar», «qushlar», «ilonlar», «mevalar» kartochkalarini ko‘rsatadi. Bolalar qaysi to‘plam qaysisining qismto‘plami ekanini juft bo‘lib aniqlaydi.

Mashq
1
A = {1, 2, 3, 4, 5}, B = {2, 5}. B ⊂ A bo‘ladimi?
2
A = {1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9}, C = {2, 4, 10}. C ⊂ A bo‘ladimi?
3
Kvadratlar to‘plami to‘rtburchaklar to‘plamining qismto‘plami bo‘ladimi?
4
A = {a, b, c} to‘plamning ikki elementli qismto‘plamlarini yozing. Ular nechta?
5
Hayvonlar to‘plami va ilonlar to‘plamidan qaysi biri ikkinchisining qismto‘plami?