O‘zgaruvchan tok zanjiridagi induktiv g‘altak
O‘zgarmas tok manbayiga ketma-ket lampochka va g‘altak ulansa, g‘altak (uning aktiv qarshiligi kichik) deyarli to‘siq bo‘lmaydi; xuddi shu effektiv kuchlanishli o‘zgaruvchan tokda esa lampochka xiraroq yonadi. Sababi — tok o‘zgarganda g‘altakda o‘zinduksiya EYuK paydo bo‘lib, tok o‘zgarishiga qarshilik qiladi. Agar i = Iₘcosωt bo‘lsa, EYuK e = –L·Δi/Δt = ωLIₘsinωt; R = 0 bo‘lganda g‘altak kuchlanishi u = –e = –ωLIₘsinωt = ωLIₘcos(ωt + π/2). Demak, kuchlanish tokdan faza bo‘yicha π/2 ga oldinda (tok kuchlanishdan orqada). Amplitudalar Uₘ = ωL·Iₘ, ya’ni Iₘ = Uₘ/X_L, bunda induktiv qarshilik X_L = ωL = 2πνL (Ω). Chastota va induktivlik qancha katta bo‘lsa, X_L shuncha katta; o‘zgarmas tokda (ν = 0) X_L = 0. X_L ham reaktiv qarshilik: energiya issiqlikka aylanmaydi, magnit maydon energiyasi sifatida to‘planib, qaytariladi (o‘rtacha quvvat nol). Induktiv g‘altaklardan yuqori chastotali toklarni to‘sish (drossel) uchun foydalaniladi.
Faqat o‘qituvchi bilan: past kuchlanishli o‘zgarmas va o‘zgaruvchan manbada lampochka bilan ketma-ket ulangan g‘altakni solishtiring (ichiga temir o‘zak kiritilsa ham). Lampochka ravshanligi farqini X_L = ωL bilan tushuntiring. G‘altaklarni tarmoqqa ulash taqiqlanadi.