Quyosh xromosferasi va toji
Xromosfera – fotosferadan yuqoridagi, qalinligi ≈ 2000–3000 km li siyrak qatlam; u faqat to‘liq Quyosh tutilishida qizil halqa shaklida ko‘rinadi (vodorodning Hα chizig‘i, 656,3 nm) yoki maxsus filtr (Hα) bilan. Undan spikulalar – yuqoriga otilayotgan gaz oqimlari – chiqadi. Protuberanetslar – magnit maydon ushlab turgan sovuqroq va zichroq gaz bulutlari, balandligi yuz ming km gacha yetishi mumkin. Toj – Quyoshning tashqi atmosferasi, bir necha Quyosh radiusigacha cho‘ziladi; uning temperaturasi 1–3 mln K, zichligi esa juda kichik, shuning uchun nur kuchsiz: uni to‘liq tutilishda yoki koronograf bilan ko‘rish mumkin. Tojning issiq bo‘lishi sababi to‘liq hal qilinmagan (magnit qayta ulanish va to‘lqinlar ishtirok etadi). Tojdan zaryadli zarralar oqimi – Quyosh shamoli ≈ 300–800 km/s tezlik bilan chiqib, Yergacha ≈ 3–4 sutkada yetib keladi. 2018-yilda uchirilgan «Parker Solar Probe» 2021-yilda tojga kirgan va 2024-yil oxirida Quyoshdan ≈ 6 mln km masofaga yaqinlashgan.
Ish: «Quyoshning qatlamlari» lenta-chizmasini tuzing (yadro, nurlanish zonasi, konvektiv zona, fotosfera, xromosfera, toj): har qatlam uchun temperaturani va bitta xususiyatni yozing.