Yoritgichlarning sutkalik ko‘rinma harakatlari. Yulduz turkumlari
Kechasi yulduzlar sharqdan chiqib, g‘arbga botadi va butun osmon go‘yo ko‘rinmas o‘q atrofida aylanadi; aslida bu Yerning o‘z o‘qi atrofida g‘arbdan sharqqa aylanishining ko‘rinma natijasidir. Osmon bir to‘liq aylanishi uchun yulduzlarga nisbatan 23 soat 56 daqiqa 4 soniya, ya’ni bir yulduz sutkasi ketadi; bir soatda yulduzlar taxminan 15° ga siljiydi (360° : 24). Shimoliy osmon qutbi yaqinida joylashgan Qutb yulduzi (Polyaris, Kichik Ayiq turkumida) deyarli joyidan siljimaydi, shuning uchun u shimolni topishga yordam beradi. Yulduz turkumi – osmonning chegaralari aniq belgilangan bo‘lagi; Xalqaro astronomiya ittifoqi 1922–1930-yillarda 88 ta turkumni tasdiqlagan. O‘rta kengliklarda Kichik Ayiq, Kassiopeya va Katta Ayiqning «cho‘michi» («Yettiqaroqchi») kabi yulduzlar butun tun bo‘yi ufqdan pastga tushmaydi, Orion esa qishda yaxshi ko‘rinadi.
Kechqurun katta kishi hamrohligida Katta Ayiq «cho‘michi»ning ikki chetki yulduzidan chiziq o‘tkazib, Qutb yulduzini toping. Bir soat o‘tgach «cho‘mich» o‘rni qanchaga o‘zgarganini qayd qiling. Kechki kuzatishni faqat kattalar hamrohligida o‘tkazing.