☰ Mundarija · Informatika

Ma’lumot turini o‘zgartirish va nazorat

Darslar 49–50 · 2 ta dars · N. I. Taylaqov (umumiy muharrir), A. B. Axmedov, M. D. Pardayeva, A. A. Abdug‘aniyev, U. M. Mirsanov. Informatika va axborot texnologiyalari, 10-sinf, 1-nashr. «Extremum-Press», Toshkent, 2017
50

Nazorat ishi

Darslik: 110-bet
MaqsadDelphi bobining 43–49-darslari bo‘yicha nazorat variantini bajaradi: Label, Visible/Enabled, Edit va turlarni o‘zgartirish.
Yangi so‘zlar
nazorat · test: a checking work on a finished topickod tahlili · code analysis: reading code and predicting its resultilova yaratish · application design: planning objects, properties and eventstekshirish · checking: comparing the result with a hand calculation
Tushuntirish

Nazorat ishida uch xil topshiriq uchraydi: nazariy savol (masalan, Label, Edit va Button xossalari), kod tahlili (berilgan protsedura qanday natija berishini hisoblash) va yangi ilovani yaratish. Kod tahlilida o‘zgaruvchilarning qiymatini qadam-baqadam jadvalga yozing: bu xatoga yo‘l qo‘ymaydi. Yangi ilovani yaratishda avval oynada nimalar bo‘lishini (nechta Label, Edit, Button), keyin ularning xossalarini, so‘ng tugma protsedurasini rejalashtiring. Matn bilan son aralashgan joylarda StrToInt, IntToStr, StrToFloat yoki FloatToStr kerakligini tekshiring. Ilovani F9 bilan sinab, kamida bitta noto‘g‘ri kiritishda ham ishlashini ko‘ring.

Namunalar
Kod tahlili: var s, i: Integer; ⏎ begin ⏎  s := 0; ⏎  for i := 1 to 4 do ⏎    s := s + i * 2; ⏎  Label1.Caption := IntToStr(s); ⏎ end; Qadamlar: i = 1: s = 2; i = 2: s = 6; i = 3: s = 12; i = 4: s = 20. Label ga 20 chiqadi.
Ilova yaratish: «Uchburchak perimetri». Uchta Edit (a, b, c), bitta tugma, bitta Label. Tugma protsedurasi: Label1.Caption := 'P = ' + IntToStr(StrToInt(Edit1.Text) + StrToInt(Edit2.Text) + StrToInt(Edit3.Text)); 3, 4, 5 da P = 12.
Sinfda faoliyat

«Kodni o‘qish»: juftlik bir-biriga qisqa protsedura yozib beradi; ikkinchisi natijani jadval bilan topadi va ilovada tekshiradi.

Mashq
1
s := 0; for i := 1 to 3 do s := s + i * 3; oxirida s nechaga teng?
2
a = 6, b = 8, c = 10 bo‘lsa, uchburchak perimetri?
3
Edit dagi sonni butun songa aylantirish uchun nima ishlatiladi?
4
Nima uchun kod tahlilida o‘zgaruvchilar qiymatini jadvalga yozish foydali?