Avstriya-Vengriya imperiyasining tashqi siyosati
Avstriya-Vengriya tashqi siyosatining markazida Bolqon yarimoroli turardi: u bu yerda o‘z ta’sirini mustahkamlab, Rossiya ta’sirini cheklamoqchi edi. Buning uchun 1879-yilda Germaniya bilan ittifoq tuzdi (1882-yildan Italiya bilan birga — Uchlar ittifoqi). 1878-yilgi Berlin kongressi unga Bosniya va Gersegovinani boshqarish huquqini berdi, 1908-yilda esa u bu o‘lkalarni qo‘shib oldi; bu Rossiya va Serbiya bilan munosabatlarni keskinlashtirdi. 1911–1912-yillardagi Italiya–Turkiya urushi Usmoniylarni zaiflashtirdi, 1912-yilda Bolgariya, Serbiya, Chernogoriya va Gretsiya Bolqon ittifoqini tuzib, Birinchi Bolqon urushini boshladi. G‘alabadan keyin hududlarni bo‘lishda kelishmovchilik chiqdi va 1913-yilda Ikkinchi Bolqon urushida Bolgariya mag‘lub bo‘ldi; Serbiya kuchaydi. Avstriya-Vengriya Serbiyani o‘z manfaatiga xavf deb bilib, urushga tayyorgarlik ko‘ra boshladi va tashqi siyosatda Germaniyaga tobora qaram bo‘ldi. 1914-yil 28-iyunda Sarayevoda bosniyalik serb millatchisi taxt vorisi Frans-Ferdinandni o‘ldirdi; bu voqea urushga bahona bo‘ldi.
Sinfdosh bir kun maktabga kelmaganda, o‘quvchilar hamma yig‘ib, qaysi dars qachon o‘tganini jadval qilib berdi. Jadval tufayli kech qolgan bola tez yetib oldi.
Rejalashtiruvchilar murakkab jarayonlarni bosqichlarga bo‘ladi, tarixchilar bir mintaqadagi voqealar zanjirini yozadi, tashkilotchilar kutilmagan holatlar uchun zaxira reja qiladi.
Bir ish (masalan, kitob o‘qish) uchun «agar kutilmagan holat bo‘lsa» zaxira rejani yozing va ikkita qadam belgilang.
«Bolqon xaritasi»: 1913-yildan keyin Serbiya, Bolgariya, Gretsiya va Chernogoriya hududlari qanday o‘zgarganini xaritada ko‘rsating.