☰ Mundarija · Jahon tarixi

Fransiya (1800–1870-yillar)

Darslar 22 · 1 ta dars · R. Farmonov, U. Jo‘rayev, Sh. Ergashev. Jahon tarixi (XVI–XIX asrning 60-yillari), 8-sinf. Cho‘lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2019 (qayta ishlangan va to‘ldirilgan 4-nashr)
22

1800–1870-yillarda Fransiya

Darslik: 101–106-betlar
MaqsadNapoleon davri, Burbonlar tiklanishi, 1830 va 1848-yil inqiloblari va Napoleon III imperiyasini bayon etish.
Yangi so‘zlar
imperator · emperorrestavratsiya · restorationKontinental blokada · Continental Blockaderespublika · republic
Tushuntirish

Napoleon Bonapart 1804-yilda o‘zini imperator deb e’lon qildi va Fransiyada yagona qonunlar — Fuqarolik kodeksini joriy etdi. 1805-yilda Austerlisda Avstriya va Rossiyani yengdi, 1807-yilda Tilzit sulhi bilan Yevropaning katta qismida ustun bo‘lib oldi; Britaniyaga qarshi Kontinental blokada e’lon qilindi. 1812-yilgi Rossiya yurishi halokatli bo‘ldi, 1813-yilda Leyptsigda mag‘lub bo‘lgan Napoleon 1814-yilda Elba oroliga jo‘natildi. U 1815-yilda «Yuz kun»ga qaytdi, ammo Vaterlooda yengilib, Muqaddas Yelena oroliga surgun qilindi va 1821-yilda vafot etdi. Burbonlar qaytib kelgach, 1830-yilgi Iyul inqilobi shoh Karl X ni ag‘dardi, 1848-yilgi Fevral inqilobi esa Ikkinchi respublikani o‘rnatdi; 1852-yil 2-dekabrda Napoleon III imperator bo‘ldi va 1870-yilda urushda mag‘lub bo‘lib taxtdan ketdi.

Namunalar
Napoleon kodeksi qonun oldida tenglik va mulk huquqini mustahkamlagan; ko‘p mamlakatlar undan o‘rnak olgan.
1812-yilda sovuq, ocharchilik va kasalliklar Napoleon armiyasini deyarli yo‘q qildi.
Sinfda faoliyat

«Vaqt chizig‘i»: 1804 dan 1870 gacha Napoleon va Fransiya voqealarini qog‘oz tasmaga tartib bilan yozing.

Mashq
1
Napoleon qachon imperator bo‘ldi?
2
Napoleon qaysi jangda 1815-yilda yakuniy mag‘lub bo‘ldi?
3
Ikkinchi respublika qaysi inqilobdan keyin o‘rnatildi?
4
Napoleon III hokimiyatdan qachon ketdi?