ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Jahon tarixi

Shimoliy Amerika va AQSHning tashkil topishi

Darslar 12 · 1 ta dars · R. Farmonov, U. Jo‘rayev, Sh. Ergashev. Jahon tarixi (XVI–XIX asrning 60-yillari), 8-sinf. Cho‘lpon nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2019 (qayta ishlangan va to‘ldirilgan 4-nashr)
12

XVIII asrda Shimoliy Amerika. Amerika Qo‘shma Shtatlarining tashkil topishi

Darslik: 54–58-betlar
MaqsadIngliz mustamlakalari, mustaqillik urushi va AQSH konstitutsiyasini bayon qilish.
Yangi so‘zlar
mustaqillik deklaratsiyasi · Declaration of IndependenceQit’a Kongressi · Continental Congressfederal · federalkonstitutsiya · constitution
Tushuntirish

Shimoliy Amerikada ingliz mustamlakalari 1607-yilda Jeymstaundan boshlandi; XVIII asrda o‘n uchta mustamlaka bor edi. Ko‘chib kelganlar kichik fermer xo‘jaliklari va dastlabki manufakturalarni yaratdi, janubda esa Afrikadan keltirilgan qullar mehnatiga asoslangan plantatsiyalar saqlandi; mahalliy hind xalqlari yerlaridan siqib chiqarildi. Buyuk Britaniya mustamlakalarga soliq va savdo cheklovlarini joriy qildi, bu norozilikni kuchaytirdi. 1774-yilda Filadelfiyada Birinchi Qit’a Kongressi yig‘ildi, 1775-yilda urush boshlandi va Jorj Vashington bosh qo‘mondon etib tayinlandi. 1776-yil 4-iyulda Tomas Jefferson tayyorlagan Mustaqillik Deklaratsiyasi qabul qilindi; unda xalq suvereniteti va tabiiy huquqlar e’lon qilindi. Fransiya amerikaliklarga yordam berdi; 1781-yilda Yorktaun yonida ingliz qo‘shini taslim bo‘ldi, 1783-yilgi Parij sulhi bilan Britaniya AQSH mustaqilligini tan oldi. 1787-yil 17-sentabrda Federal Konvent AQSH Konstitutsiyasini qabul qildi: respublika, to‘rt yilga saylanadigan prezident, federal tuzilma. 1789-yilda Jorj Vashington birinchi prezident bo‘ldi.

17741-Kontinental kongress17764 iyul: Mustaqillik deklaratsiyasi1781Yorktaun1783Parij shartnomasi1787Konstitutsiya1789Vashington prezident
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Yangi o‘quv yilida sinf o‘z qoidalarini yozdi: bir sahifalik «sinf kelishuvi». Unda qoidani o‘zgartirish uchun ovoz berish yo‘li ham yozildi. Bir oydan keyin bir qoida noqulay chiqdi va sinf uni kelishilgan yo‘l bilan o‘zgartirdi.

Kim ishlatadi

Klub va to‘garaklar nizomini tuzuvchilar, huquqshunoslar va jamoa tashkilotchilari yozma qoidalarga tayanadi.

Bugun sinab ko‘ring

Do‘stlaringiz bilan adolatli o‘yin uchun uchta qoida yozing va «qoidani qanday o‘zgartiramiz» degan to‘rtinchi qatorni ham qo‘shing.

Namunalar
Deklaratsiyaga ko‘ra, har kimning yashash, erkinlik va baxt izlash huquqi bor; hukumat xalq roziligiga tayanadi.
Parij muzokaralarida amerikaliklardan Franklin, Adams va Jey qatnashdi.
Sinfda faoliyat

«Mustaqillik e’loni»: sinf Deklaratsiyaning ikki-uch qoidasini o‘z so‘zlari bilan «xalqqa e’lon» qilib o‘qiydi.

Mashq
1
Mustaqillik Deklaratsiyasi qachon qabul qilindi va uni kim tayyorladi?
2
Urush qaysi sulh bilan tugadi?
3
AQSH Konstitutsiyasi nimani joriy qildi?
4
Nima uchun amerikaliklar Buyuk Britaniyaga qarshi chiqdi? Ikki sabab.
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliRobot uchun yorug‘lik datchigiHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →