ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Bog‘lovchi va uning turlari

Darslar 47–48 · 2 ta dars · N. Mahmudov, A. Nurmonov, A. Sobirov, D. Nabiyeva, A. Mirzaahmedov. Ona tili 7-sinf, to‘ldirilgan va qayta ishlangan 4-nashr. «Ma’naviyat», Toshkent, 2017
48

Bog‘lovchilarning vazifasiga ko‘ra turlari

Darslik: 88-bet
MaqsadBog‘lovchilarni vazifasiga ko‘ra teng va ergashtiruvchi bog‘lovchilarga ajratish.
Yangi so‘zlar
teng bog‘lovchi · coordinating conjunctionergashtiruvchi bog‘lovchi · subordinating conjunctionteng munosabat · equal relationtobe munosabat · dependent relation
Tushuntirish

Vazifasiga ko‘ra bog‘lovchilar teng va ergashtiruvchi bog‘lovchilarga bo‘linadi. Teng bog‘lovchilar o‘zaro teng munosabatdagi bo‘laklar yoki gaplarni bog‘laydi: va, hamda, yo, ammo, lekin, na ... na kabi. Ergashtiruvchi bog‘lovchilar esa o‘zaro tobe munosabatdagi bo‘laklar yoki gaplarni bog‘laydi, bunda bir qism ikkinchisiga bog‘liq bo‘ladi: chunki, ya’ni, agar, garchi. «Men keldim va u ketdi» gapida «va» ikki teng gapni, «Men keldim, chunki u chaqirdi» gapida «chunki» tobe gapni bosh gapga bog‘laydi.

vahamdayoammolekinna ... natengchunkiya’niagargarchiergashtiruvchiBog‘lovchi
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Navbatchi e’lon yozadi: «Bugun kutubxonaga borib kitob almashtiramiz va ro‘yxatni topshiramiz, chunki ertaga bayram». Birinchi bog‘lovchi teng ishlarni birlashtiradi, ikkinchisi sababni bog‘laydi.

Kim ishlatadi

Maqola yozuvchilar fikr bog‘lashni biladi, shartnoma tuzuvchilar sabab va shartni aniq yozadi, tilshunoslar tahlil qiladi.

Bugun sinab ko‘ring

Bir fikrni avval teng bog‘lovchi, so‘ng ergashtiruvchi bog‘lovchi bilan ikki xil gapda yozing.

Namunalar
Ali o‘qiydi va Vali yozadi — teng bog‘lovchi: ikkala gap teng.
Dars qoldirmang, chunki imtihon yaqin — ergashtiruvchi: ikkinchi qism sababni bildiradi.
Sinfda faoliyat

Ikki guruh: «teng» va «ergashtiruvchi». Bog‘lovchilar kartochkalarini guruhga ajrating va birini tanlab gap tuzing.

Mashq
1
Bog‘lovchilar vazifasiga ko‘ra necha turga bo‘linadi?
2
Teng bog‘lovchilarga ikkita, ergashtiruvchi bog‘lovchilarga ikkita misol keltiring.
3
«Agar yomg‘ir yog‘sa, uyda qolamiz» gapida bog‘lovchi turini aniqlang.
4
Nima uchun «chunki» ergashtiruvchi bog‘lovchi hisoblanadi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliBahor qachon boshlanadi?Haftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →