Joy balandligi
Yer yuzasidagi baland-pastliklar – tog‘lar, qirlar, tekisliklar, botiqlar – relyef deyiladi; okean tubi ham notekis. Joyning dengiz sathidan balandligi mutlaq balandlik, bir joyning boshqasiga nisbatan tik balandligi nisbiy balandlik deyiladi. Dengiz sathi 0 deb olinadi: masalan, Toshkent shahri dengiz sathidan taxminan 400–480 m, O‘zbekistonning eng baland cho‘qqisi Hazrati Sulton 4643 m balandda. Dengiz sathidan past joylarning balandligi manfiy yoziladi: Qizilqumdagi Mingbuloq botig‘i –12 m. Darslikka ko‘ra mamlakatimizda hisob Boltiq dengizidagi Kronshtadt shahridagi belgidan boshlanadi. Planda va xaritada relyef gorizontallar – mutlaq balandligi bir xil nuqtalarni tutashtiruvchi chiziqlar bilan tasvirlanadi, qiyalik tomonini bergshtrix ko‘rsatadi. Balandlik nivelir bilan, hozir esa sun’iy yo‘ldoshlar yordamida ham o‘lchanadi.
«Qo‘lbola nivelir»: katta kishi yordamida 1 m tayoqqa taxtacha o‘rnatiladi va ipga yengil yuk osiladi (shovun). Maktab hovlisidagi zinaning balandligi o‘lchanadi. Mix va bolg‘a bilan faqat katta kishi ishlaydi.