Geografik kashfiyotlar va hozirgi zamon geografiyasi
Qadim zamonlardan odamlar o‘zlari yashaydigan joyni yaxshi bilishga intilgan, yangi yerlarni kashf etib, eng sodda xaritalar chizgan. Miloddan avvalgi 3-asrda Eratosfen Yerning kattaligini ancha aniq hisoblab, dunyo xaritasini tuzgan, milodiy 2-asrda esa Ptolemey undan mukammalroq xarita yaratgan. Bobokalonlarimizdan Muhammad al-Xorazmiy (783–850) «Surat ul-Arz» kitobini yozgan; Abu Rayhon Beruniy (973–1048) Shimoliy yarimshar globusini yasab, Yer sharining narigi tomonida ham quruqlik bor, deb yozgan; Mahmud Koshg‘ariy (11-asr) va Nosir Xisrav (1004–1088) ham xarita va sayohat asarlari bilan nom qoldirgan. Zahiriddin Muhammad Bobur (1483–1530) «Boburnoma»da Farg‘ona vodiysi, Afg‘oniston va Hindiston tabiatini tasvirlagan. 1492-yilda Kolumb Amerikaga, 1498-yilda Vasko da Gama Afrikani aylanib Hindistonga yetib bordi; 1519–1522-yillarda Magellan boshlagan ekspeditsiya dunyoni aylanib chiqib, Yerning sharsimonligini isbotladi. 1820-yilda Bellinsgauzen va Lazarev Antarktidani kashf etdi. Hozir geograflar kompyuter, kosmik suratlar va sun’iy yo‘ldoshlardan foydalanadi.
«Vaqt chizig‘i»: sinf devoriga katta chiziq chiziladi; o‘quvchilar Eratosfen, Ptolemey, Xorazmiy, Beruniy, Kolumb, Magellan, Bellinsgauzen kartochkalarini yillari bo‘yicha tartib bilan yopishtiradi.