134
Masalalar yechish
Darslik: 4-qism, 134-dars, 80–81-betlar
MaqsadMasalalar yechish: vaqt, o‘lchov birliklari, foiz, qatnov, burchaklar.
Yangi so‘zlar
jadval · timetableinterval · intervalfoiz · percento‘rtacha · average
Tushuntirish
Masalani yechishda avval shartni diqqat bilan o‘qiymiz, ma’lum va noma’lum kattaliklarni ajratamiz, keyin ifoda yoki tenglama tuzamiz. Vaqt birliklarini qo‘shganda sekundlarni sekundlarga, minutlarni minutlarga qo‘shamiz va 60 dan oshganini katta birlikka o‘tkazamiz. Foizda 25 % = 1/4 ekanini eslaymiz. Teng tomonli uchburchakning uchala burchagi teng.
Namunalar
6:20 + 1 h 50 min = 8:10. 8 min 47 s + 5 min 38 s = 13 min 85 s = 14 min 25 s.
Teng tomonli uchburchakning har bir burchagi 180° : 3 = 60°.
Sinfda faoliyat
«Jadval ustalari»: bolalar poyezd yoki avtobus qatnov jadvalini tuzadi (har 1 soat 50 minutda), birinchi qatnov vaqtini tanlab, keyingilarini hisoblaydi.
Mashq
1
Shaharlararo avtobus har 1 h 50 min da jo‘naydi. Birinchisi 6:20 da jo‘nadi. Keyingisi soat nechada jo‘naydi?
8:10
2
8 min 47 s + 5 min 38 s yig‘indisini toping.
14 min 25 s
3
Aeroport bir soatda 1 000 yo‘lovchini nazoratdan o‘tkazadi. Bir sutkada necha yo‘lovchini o‘tkazadi?
24000
4
Aeroportda 800 xodim ishlaydi, ularning 25 % i kuzda tug‘ilgan. Kuzda tug‘ilganlar necha nafar?
200
5
Har bir samolyot 3 kunda 2 marta uchadi. 5 ta samolyot 30 kunda jami necha marta uchadi?
100