ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
Hafta hikoyasi4-sinf · 35-hafta

Oy nega yorqin porlaydi?

🎤 Muxbir savoli: Oy yulduz emas, lekin kechasi nega bunchalik yorqin ko‘rinadi? U o‘zi yorug‘lik chiqaradimi?

Tabiiy fanlar

Dushanba: Oy – chiroqmi?

Dushanba kuni tabiiy fanlar darsida kosmos o‘rganildi. Quyosh — : u o‘zi yorug‘lik va issiqlik chiqaradi. Quyosh atrofida sakkizta aylanadi; ular o‘zlari nur chiqarmaydi, Quyosh nurini qaytaradi. Yerning tabiiy yo‘ldoshi — Oy. Malika kecha Oyga qarab o‘tirganini esladi va so‘radi: «Oy yulduz emas, nega bunchalik yorqin?» Uning gipotezasi: «Oy o‘zi yorug‘lik chiqaradi, katta chiroq kabi.» Nodira opa esa eslatdi: Quyoshga yoki durbin bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri qarash mumkin emas — ko‘z shikastlanadi.

Topshiriq: Qaysi biri o‘zi yorug‘lik chiqaradi?

📰 Fakt: Quyosh — yulduz va o‘zi yorug‘lik chiqaradi; sayyoralar Quyosh nurini qaytaradi.

Matematika

Seshanba: burchak yasash

Seshanba kuni matematikada burchak yasashni o‘rganishdi. Tartibi: 1) chizg‘ich bilan chizamiz — burchakning bir tomoni; 2) markazini nur boshiga, 0° ni nurga to‘g‘rilab qo‘yamiz; 3) kerakli gradusda qo‘yamiz; 4) nur boshidan shu belgi orqali ikkinchi nurni o‘tkazamiz. Burchakni yoyiq burchakning qismi bilan ham berish mumkin: 1/4 qism = 180° : 4 = 45°. Aylana markazidan ikki radius o‘tkazsak, ular orasidagi burchak — markaziy burchak: 60° bu to‘la burchakning 60/360 = 1/6 qismi. Burchakni teng ikkiga bo‘lish uchun gradusni 2 ga bo‘lamiz: 90° : 2 = 45°.

Topshiriq: Yoyiq burchakning 1/4 qismi necha gradus?

Texnologiya

Chorshanba: chiroq zanjiri

Chorshanba kuni texnologiya darsida chiroqning tuzilishini o‘rganishdi. Chiroqda bor: lampa unga burab qo‘yiladi. Qismlari: lampa, yorug‘lik tarqatkich, patron, quvvat simi, o‘chirgich va vilka. Oddiy manba (batareya), simlar va lampadan iborat. Tok faqat zanjir yopiq bo‘lganda yuradi; o‘chirgich zanjirni uzadi yoki ulaydi. Zanjir qismlari qanday ulanganini ko‘rsatadigan chizma — . Malika batareya, simlar, o‘chirgich va lampadan zanjir yig‘ib, o‘chirgichni bosdi — lampa yondi! Bu uning Oy tajribasi uchun «Quyosh» bo‘ladi.

Topshiriq: Lampa qachon yonadi?

Tabiiy fanlarTexnologiya

Oy modeli

Chorshanba kuni dars tugagach Malika, Anvar va Zarina pardalari yopilgan qorong‘i xonada tajriba o‘tkazishdi. «Quyosh» — o‘zlari yig‘gan lampa, «Oy» — oq tennis to‘pi. Avval lampani o‘chirib, to‘pga qarashdi: deyarli hech narsa ko‘rinmadi. Lampani yoqishdi: to‘pning lampaga qaragan tomoni porladi, orqa tomoni qorong‘i qoldi. Lampa o‘chirilsa, to‘p yana ko‘rinmay qoldi. «To‘pning o‘zida yorug‘lik yo‘q ekan, u faqat nurni qaytaryapti!» — dedi Anvar. Malika gipotezasi noto‘g‘ri chiqqanini tan oldi.

Topshiriq: Lampa o‘chirilganda to‘p nega ko‘rinmay qoldi?

📰 Fakt: Bizning modelimizda to‘p faqat lampa yoqilganda va faqat lampaga qaragan tomoni porladi.

Ona tili

Payshanba: matn va fe’l

Payshanba kuni ona tili darsida ijodiy matn yozishdi. o‘zaro bog‘langan gaplardan iborat va bitta fikrni bildiradi. Avval tuzishdi: nima haqida? nima bo‘ldi? xulosa. Matnga mazmuniga mos qo‘yishdi: «Qorong‘i xonadagi to‘p». Gaplarni ma’no ketma-ketligida joylashdi, har birining oxiriga mos tinish belgisini qo‘yishdi. Keyin fe’l tahlili: «Anvar lampani yoqdi.» «Yoqdi» — nima qildi? Fe’l, o‘tgan zamon, bo‘lishli, 3-shaxs birlik; gapda kesim. Kishilik olmoshlari: men, sen, u, biz, siz, ular. Fe’l yasovchi qo‘shimchalar: -la, -lan, -lash.

Topshiriq: «Anvar lampani yoqdi» gapida kesim qaysi?

Ingliz tili

Oxirgi chant

Payshanba kuni ingliz tili darsida yilning oxirgi qofiyalar mashg‘uloti bo‘ldi. Takrorlashdi: «Were you at home last night?» — «Yes, I was. / No, I wasn’t.» Ob-havo haqida: «Was it hot on Monday?» — «Yes, it was. / No, it wasn’t.» Bino qismlari: first floor, elevator, roof, basement, garage, attic. Ob-havo: sunny, cloudy, foggy, windy, rainy. Guruh o‘z chantini tuzdi: savol qatori, ikki javob va qofiyalanuvchi qator. Hamma ni qo‘l chapak bilan ushlab, da ijro etdi. Opa: «Bu yilning oxirgi chanti — bilganlaringizdan faxrlaning!»

Topshiriq: Savolni tuz: so‘zlarni tartib bilan bos.

So‘zlarni tartib bilan bosib, gapni yig‘ing

Wasitwindylastnight?

Matematika

Juma: masalalar

Juma kuni matematikada masalalar yechishdi. Avval shartni o‘qib, ma’lum va noma’lumni ajratamiz, keyin ifoda tuzamiz. Qorong‘i xonadagi tajribaning birinchi qismi 1 daqiqa 45 sekund, ikkinchisi 2 daqiqa 30 sekund davom etdi (bu bizning o‘lchovimiz). Vaqtni qo‘shganda sekundni sekundga, daqiqani daqiqaga qo‘shamiz: 45 + 30 = 75 s = 1 daqiqa 15 s; 1 + 2 + 1 = 4 daqiqa 15 s. da 25 % = 1/4: 24 o‘quvchining 25 % i — 6 ta. Teng tomonli uchburchakda uchala burchak teng: 180° : 3 = 60°. Qo‘shni burchaklar: 180° − 45° = 135°.

Topshiriq: 1 daqiqa 45 s + 2 daqiqa 30 s = ?

O‘qish savodxonligi

Yil davomida o‘qiganlar

Juma kuni o‘qish darsida III bo‘limni takrorlashdi: u mo‘jizalar haqida. Unda «Dunyo mo‘jizalari» va «Tabiat mo‘jizalari» axborot matnlari, Umida Abduazimovaning «Mo‘jiza» she’ri, «Dengiz suvi nega sho‘r?» xitoy xalq ertagi va Xudoyberdi To‘xtaboyevning «Telebola» asari bor. Ularni qayta aytib o‘tirmadi. Har asarning i, mavzusi va sini ajratishdi. Sarguzasht asarda voqealar ketma-ketligi: boshlanish, rivojlanish, cho‘qqi, yechim. Eslatma: axborot matnlaridagi faktni tekshirish kerak, masalan, Viktoriya sharsharasi Afrikada. Malika ham Oy haqidagi faktni kitobdan o‘qib, ikkinchi manbada — ensiklopediyada — tekshirgan edi: Oy Yerning tabiiy yo‘ldoshi va Quyosh nurini qaytaradi.

Topshiriq: Sarguzasht asarda rivojlanishdan keyin nima keladi?

📰 Fakt: Kitobga ko‘ra Oy — Yerning tabiiy yo‘ldoshi, sayyoralar kabi Quyosh nurini qaytaradi; ikki manba shuni tasdiqladi.

Tarbiya

Cheksiz olam

Juma kuni tarbiya darsida yoz oldidan dunyo bo‘ylab sayohat qilishdi. Yer yuzida oltita bor: Yevrosiyo, Afrika, Shimoliy Amerika, Janubiy Amerika, Avstraliya va Antarktida. Eng katta materik Yevrosiyo ikki qit’adan — Yevropa va Osiyodan iborat. O‘zbekiston Osiyoda joylashgan. Har qit’ada o‘z lari bor: Afrikada Nil daryosi, Avstraliyada Katta To‘siqli rif, Samarqandda Registon. O‘zbekistonning g‘arbida Ustyurt platosi bor — keng tekisligi va tik qirlari bilan mashhur. Chet tilini bilsak, boshqa mamlakat tengdoshlari bilan do‘stlashib, yurtimizning go‘zal joylari haqida aytib bera olamiz.

Topshiriq: O‘zbekiston qaysi qit’ada joylashgan?

Tabiiy fanlar

Maqola chiqdi!

Juma kuni sinf devoriga yilning oxirgi soni «4-B xabarlari» chiqdi. Malika yozdi: «Gipotezam noto‘g‘ri chiqdi: Oy o‘zi yorug‘lik chiqarmaydi, u Quyosh nurini qaytaradi. Biz buni lampa va to‘p bilan tekshirdik.» Tabiiy fanlar darsida yil davomida o‘rganganlar yodga olindi: o‘simlik va hayvonlar bog‘liq, foydali qazilmalar, tuproq va suvni tejash kerak, Yer Quyosh atrofida aylanib fasllarni hosil qiladi. Malika bu yil to‘rtinchi sinfni tugatdi. «Savol bersak, tekshirsak, har doim yangi narsa topamiz», — dedi u. Yoz boshlanmoqda!

Topshiriq: Qaysi fakt «Oy o‘zi yorug‘lik chiqaradi» gipotezasini rad etdi?

Bir haftani bir hikoyada takrorlading!

Bu hikoya 7 ta fanni birlashtirdi.

MatematikaOna tiliO‘qish savodxonligiIngliz tiliTabiiy fanlarTarbiyaTexnologiya

0 / 13 yulduz

4-B xabarlari

Oy chiroq emas: u Quyosh nurini qaytaradi

Oy o‘zi yorug‘lik chiqarmaydi: u Quyosh nurini qaytaradi. Quyosh — yulduz, shuning uchun u o‘zi porlaydi. Biz modelda buni tekshirdik: oq to‘p lampa yoqilganda faqat lampaga qaragan tomoni bilan porladi, lampa o‘chirilganda esa ko‘rinmay qoldi. Kitobda ham sayyoralar va yo‘ldoshlar Quyosh nurini qaytarishi yozilgan. Oyga qarab, yana bir bor eslang: Quyoshga esa hech qachon to‘g‘ridan-to‘g‘ri qaramang.

— Malika, yosh muxbir

Tekshirilgan faktlar

  1. Quyosh — yulduz va o‘zi yorug‘lik chiqaradi; sayyoralar Quyosh nurini qaytaradi.
  2. Bizning modelimizda to‘p faqat lampa yoqilganda va faqat lampaga qaragan tomoni porladi.
  3. Kitobga ko‘ra Oy — Yerning tabiiy yo‘ldoshi, sayyoralar kabi Quyosh nurini qaytaradi; ikki manba shuni tasdiqladi.

Yulduzli savollar

  1. Teng tomonli uchburchakning har bir burchagi necha gradus?

  2. Oy nega ko‘rinadi?

  3. O‘ylab ko‘r: nega Malika modelda lampa o‘chirilgan holatni ham kuzatdi?

Hikoyadagi darslar

Barcha hikoyalar