102
O‘nli kasrlarning xonalari. O‘ndan birlar
Darslik: 3-qism, 102-dars, 98–100-betlar
MaqsadO‘ndan birlar xonasi: maxraji 10 bo‘lgan kasrni o‘nli kasrga aylantirish; o‘nli kasrlarni qo‘shish va ayirish (oddiy kasr orqali).
Yangi so‘zlar
o‘ndan birlar xonasi · tenths placebutun qism · whole parto‘nli kasrlarni qo‘shish · adding decimalsaylantirish · convert
Tushuntirish
Maxraji 10 bo‘lgan oddiy kasr verguldan keyin bitta raqamli o‘nli kasrga aylanadi: 7/10 = 0,7, 3 4/10 = 3,4, 12/10 = 1 2/10 = 1,2. O‘nli kasrlarni qo‘shish va ayirishni hozircha oddiy kasrlarga aylantirib bajaramiz: 4,2 + 1,3 = 4 2/10 + 1 3/10 = 5 5/10 = 5,5. Kasr qismlar yig‘indisi 10/10 dan oshsa, butun qism ajratiladi: 2,6 + 5,7 = 7 + 13/10 = 8 3/10 = 8,3.
Namunalar
6,3 + 2,4 = 6 3/10 + 2 4/10 = 8 7/10 = 8,7.
8,2 − 3,9 = 8 2/10 − 3 9/10 = 7 12/10 − 3 9/10 = 4 3/10 = 4,3.
Sinfda faoliyat
«Sonlar o‘qi»: yo‘lakka 0 dan 3 gacha metrli lenta yopishtiriladi, har bir metr 10 ga bo‘linadi. Bola 1,4; 2,0; 2,7 nuqtalarida to‘xtab, o‘nli kasrni o‘qiydi.
Mashq
1
5/10 va 12/10 ni o‘nli kasr bilan yozing.
0,5; 1,2
2
0,3 va 2,8 ni oddiy kasr bilan yozing.
3/10; 2 8/10
3
4,6 + 3,8 ni hisoblang.
8,4
4
8,2 − 3,9 ni hisoblang.
4,3
5
Chizg‘ichda har bir santimetr 10 ta teng qismga bo‘lingan. Qalamning uchi 12 cm dan keyingi 7-chiziqqa yetdi. Qalam uzunligi necha santimetr?
12,7