ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
Hafta hikoyasi4-sinf · 27-hafta

Darvoza nega zanglaydi?

🎤 Muxbir savoli: Nega maktab darvozasi qo‘ng‘ir dog‘ bo‘ldi, eshik tutqichi esa hamon yaltirab turibdi?

MAKTAB
Tabiiy fanlar

Dushanba: qo‘ng‘ir dog‘lar

Bayram ta’tilidan keyin Malika maktabga keldi va darvozaga ko‘zi tushdi: temir to‘siqlarni qo‘ng‘ir dog‘lar qoplagan, bo‘yoq ko‘chib tushgan! Eshik tutqichi esa oltindek yaltirardi. Savol tayyor: nega bir narsa dog‘ bo‘ldi, ikkinchisi yo‘q? Gipotezasi: «Bu yomg‘irdan qolgan loy va chang.» Anvar bilan ho‘l latta olib, to‘sinni arta boshladi. Latta qo‘ng‘ir-zarg‘aldoq chang bo‘lib qoldi, ammo to‘sin ostidan yana o‘sha g‘adir-budur dog‘lar chiqdi.

Topshiriq: Malika nega darvozani latta bilan artdi?

Tabiiy fanlar

Seshanba: metallar

Seshanba kuni tabiiy fanlar darsi metallar haqida bo‘ldi. yaltiroq, qattiq, issiqlik va tokni yaxshi o‘tkazadi, bolg‘a bilan urilsa shaklini o‘zgartiradi. Temir va uning lari (cho‘yan, ) qora, mis, alyuminiy, oltin esa rangli metallar. Po‘lat — temir va uglerod, jez — mis va ruxdan iborat qotishma. «Temir nam havoda laydi, zang uni yemiradi», — dedi Nodira opa. Malika tekshirishga qaror qildi: uchta bankaga uchta temir mix qo‘ydi — quruq, suvdagi va bo‘yalgan, suvdagi mix.

Topshiriq: Metallarni guruhlarga ajrat.

So‘zni to‘g‘ri qutiga sudrang (yoki so‘zni, keyin qutini bosing)

Qora metallar
Rangli metallar

📰 Fakt: Temir va po‘lat nam havoda zanglaydi; zang metallni yemiradi.

Matematika

Mixlar va o‘ndan birlar

Malika mixlarning uzunligini o‘lchadi: kichigi 2,6 sm, kattasi 5,7 sm. Ikkalasini uchma-uch qo‘ysa, qancha bo‘ladi? O‘nli kasrlarni hozircha oddiy kasrga aylantirib qo‘shadi: 2,6 + 5,7 = 2 6/10 + 5 7/10 = 7 13/10 = 8 3/10 = 8,3 sm. Maxraji 10 bo‘lgan kasr verguldan keyin bitta raqam beradi: 7/10 = 0,7. Tarozida dog‘dan tushgan zang changi 38/100 g chiqdi. Bu — ulushlar: 0,38, ya’ni nol butun yuzdan o‘ttiz sakkiz. Ikkinchi xona — yuzdan birlar xonasi. 5 6/100 = 5,06.

Topshiriq: 7/100 o‘nli kasrda qanday yoziladi?

Ona tili

Chorshanba: hisobot

Chorshanba kuni ona tili darsida uchinchi chorakni takrorlashdi. Malika kuzatuv hisobotini yozdi: «Biz darvozani kuzatdik. U (darvoza) qo‘ng‘ir dog‘lar bilan qoplangan...» Opa takrorlatdi: sifat qanday? so‘rog‘iga javob beradi (qo‘ng‘ir darvoza), son nechta? nechanchi? so‘roqlariga (uchta mix, 3-banka — raqam bilan yozilsa chiziqcha qo‘yiladi). Keyin lar: men, sen, u, biz, siz, ular. Birinchi — , ikkinchi — . Malika darvozani ta’mirlayotgan ustaga «siz» deb murojaat qildi, sinfdoshiga esa «sen» dedi.

Topshiriq: «Zarina keldi. U doskaga yozdi.» «U» kim o‘rnida kelgan?

O‘qish savodxonligi

Olimlar va eski sandiq

O‘qish darsida Miltiqboy Xonnazarovning «Sohibqiron bobom mening» she’ri mavzusi, ya’ni larimizning fanga qo‘shgan hissasi haqida gaplashildi. Sohibqiron — Amir Temurning unvoni (1336–1405). Jadvalga yozishdi: al-Xorazmiy — matematika va algebra («algoritm» so‘zi uning ismidan), Ibn Sino — tibbiyot, Mirzo Ulug‘bek — astronomiya. Keyin G‘iyos Kornilovning «Sirli » hikoyasi haqida gaplashishdi; uni qayta aytmadi. Boburning tug‘ilgan yili (1483, Andijon) kabi faktni ensiklopediyadan tekshirishadi. Opa maktab muzeyidagi eski sandiqni ko‘rsatdi: yon tomonida halqalar, qopqog‘i zich, qulfi bor. Anvar xulosa qildi: uni ko‘tarib yurishgan va qimmatli narsa saqlashgan.

Topshiriq: Olimlarni sohasiga ulang.

So‘zni mos rasmga sudrang (yoki ikkalasini ketma-ket bosing)

al-Xorazmiy 🔢Ibn Sino 💊Ulug‘bek 🔭

MAKTAB
Matematika

Mingdan birlar

Darvoza to‘sinining uzunligini Malika ruletka bilan o‘lchadi: 4 m 2 dm 5 cm 9 mm. Buni bitta birlikda yozish uchun: 1 mm = 0,001 m, 1 sm = 0,01 m, 1 dm = 0,1 m. Demak, 4 m 2 dm 5 sm 9 mm = 4,259 m. Bu — uch xonali kasr, lar xonasigacha aniq. O‘qiladi: to‘rt butun mingdan ikki yuz ellik to‘qqiz. Yana: 236/1 000 = 0,236; 5 47/1 000 = 5,047. Va 3 dm 6 cm 2 mm = 3,62 dm = 36,2 cm. « kerak bo‘lsa, kichik birlik olamiz», — dedi Anvar.

Topshiriq: 3 dm 6 cm 2 mm necha detsimetr?

Texnologiya

Payshanba: qog‘oz yo‘li

Payshanba kuni texnologiya darsida Anvar qog‘oz haqida plakat tayyorlab keldi. U tushuntirdi: qog‘ozning asosiy xomashyosi daraxtdagi tolasi. Avval mashinalar xodalarning po‘stlog‘ini tozalab, mayda ga aylantiradi. Payraha suvda qaynatiladi, yuviladi — suyuq hosil bo‘ladi. Qog‘oz mashinasida suvi siqiladi, qatlam presslanadi va quritiladi, so‘ng katta o‘ramlarga o‘raladi. «Eski qog‘ozni ga topshirsak, kamroq daraxt kesiladi», — qo‘shdi Anvar.

Topshiriq: Qog‘oz tayyorlashda daraxt xodasi bilan birinchi nima qilinadi?

Ingliz tili

Can you paint today?

Ingliz tili darsida 5- va 6-bo‘limlarni takrorlashdi: «How often do you have soup for lunch?» — «I sometimes have soup.» «Always, usually, sometimes, never» so‘zlari tez-tez qanchalik ekanini bildiradi. Keyin o‘z chantlarini tuzishdi: savol — javob — sabab. Malikaning guruhi yozdi: «Can you paint the gate today? No, I can’t. It rains. We wait!» Hammasi ritm bilan qo‘l chapak chalib aytildi. Anvar qatorlar qofiyalanishini payqadi.

Topshiriq: Savolni tuz: so‘zlarni tartib bilan bos.

So‘zlarni tartib bilan bosib, gapni yig‘ing

Canyoupainttoday?

MAKTAB
Tabiiy fanlar

Usta va g‘isht

Tanaffusda darvozani ta’mirlayotgan usta Malikaga o‘z ishini ko‘rsatdi. Avval u sim cho‘tka bilan zangni qirib tashladi, so‘ng bo‘yadi. «Bo‘yoq temirni havo va suvdan to‘sadi, shuning uchun zanglamaydi.» Darvozaning ustunlari esa dan: gilni qolipga solib pishirishgan. G‘ishtlarni , qum va suv aralashmasi bog‘lagan — u qotib, mustahkam bo‘ladi. Zinapoyada bor — juda qattiq tosh. esa silliqlanib, metro bekatlarini bezaydi. Tutqichga usta ishora qildi: «U jezdan — mis va ruxdan, temir yo‘q, shuning uchun temirdek zanglamaydi.»

Topshiriq: Nega tutqich temirdek zanglamaydi?

📰 Fakt: Bo‘yoq temirni havo va suvdan to‘sadi; jez tutqichda temir yo‘q, shuning uchun u temirdek zanglamaydi.

Tabiiy fanlar

Juma: bankalar ochildi

Juma kuni Malika uch kunlik tajriba natijasini ko‘rdi. Quruq bankadagi mix toza va yaltiroq edi. Suvdagi mixda mayda zarg‘aldoq-qo‘ng‘ir zang dog‘lari paydo bo‘lgan, suv esa xira. Bo‘yalgan, suvdagi mix esa deyarli o‘zgarmagan! Malika natijani jadvalga yozdi, mixlarni yana o‘lchadi: uzunligi o‘zgarmagan, ammo zangli joylar g‘adir-budur. Gipotezasi — «bu loy va chang» — rad etildi: dog‘lar yuvilib ketmadi, chunki ular temirning o‘zi o‘zgarganidan paydo bo‘lgan.

Topshiriq: Qaysi mix zanglamadi?

📰 Fakt: Tajribada faqat suvdagi bo‘yalmagan mix zanglagan: quruq va bo‘yalgan mix toza qolgan.

MAKTAB
Tabiiy fanlarOna tili

Maqola chiqdi!

Juma kuni darvoza yangi bo‘yoqda yaltirab turardi, «4-B xabarlari»ning yangi soni esa devorga osildi. Malika maqolasida yozdi: «Birinchi taxminim noto‘g‘ri chiqdi: bu loy emas, zang ekan. Tajriba buni isbotladi.» Nodira opa gazeta ustida to‘xtadi: «Siz muxbirlar fakt bilan ishlayapsiz — bu eng muhimi.» Anvar eslatdi: bo‘yoq yangilanib turishi kerak, aks holda zang yana qaytadi. Zarina sinfdoshlariga: «Ular tajribani o‘zlari qaytarsin!» dedi.

Topshiriq: Qaysi fakt «dog‘lar loy va chang» gipotezasini rad etdi?

Bir haftani bir hikoyada takrorlading!

Bu hikoya 6 ta fanni birlashtirdi.

MatematikaOna tiliO‘qish savodxonligiIngliz tiliTabiiy fanlarTexnologiya

0 / 14 yulduz

4-B xabarlari

Darvozani chang emas, zang qoplagan

Darvozadagi qo‘ng‘ir dog‘lar loy yoki chang emas, zangdir. Temir nam havoda zanglaydi, zang esa uni asta yemiradi. Tajribada faqat suvdagi bo‘yalmagan mix zanglab qoldi, quruq va bo‘yalgan mix toza turdi. Bo‘yoq temirni havo va suvdan to‘sadi. Tutqich jezdan — mis va ruxdan — shuning uchun u zanglamaydi.

— Malika, yosh muxbir

Tekshirilgan faktlar

  1. Temir va po‘lat nam havoda zanglaydi; zang metallni yemiradi.
  2. Bo‘yoq temirni havo va suvdan to‘sadi; jez tutqichda temir yo‘q, shuning uchun u temirdek zanglamaydi.
  3. Tajribada faqat suvdagi bo‘yalmagan mix zanglagan: quruq va bo‘yalgan mix toza qolgan.

Yulduzli savollar

  1. 2,6 + 5,7 nechaga teng?

  2. Temirni zangdan nima himoya qiladi?

  3. O‘ylab ko‘r: nega bo‘yashdan oldin zangni qirib tashlash kerak?

Hikoyadagi darslar