30
Ikki xonali sonni ikki xonali songa ko‘paytirish
Darslik: 1-qism, 30-dars, 93–95-betlar
MaqsadIkki xonali sonni ikki xonali songa ko‘paytirishni o‘rganish.
Yangi so‘zlar
daromad · incomexarajat · expenseto‘liq ko‘paytma · partial producto‘nliklar xonasi · tens place
Tushuntirish
Ikki xonali sonni ikki xonali songa ko‘paytirish uchun birinchi sonni ikkinchi sonning birliklariga ko‘paytiramiz, so‘ng o‘nliklariga ko‘paytiramiz va olingan ko‘paytmalarni qo‘shamiz. O‘nliklarga ko‘paytmani bir xona chapga surib yozamiz (oxirgi nol odatda yozilmaydi). Bu taqsimot xossasiga asoslangan: 32 × 12 = 32 × (10 + 2) = 320 + 64.
Namunalar
32 × 12 = 32 × 10 + 32 × 2 = 320 + 64 = 384.
24 × 25: 24 × 5 = 120; 24 × 20 = 480; 120 + 480 = 600.
Sinfda faoliyat
«Ikki qadam»: bolalar juftlikda ustunda ko‘paytiradi. Birinchi bola birliklarga ko‘paytmani, ikkinchisi o‘nliklarga ko‘paytmani hisoblaydi, so‘ng natijalarni qo‘shadi.
Mashq
1
45 × 12 = ?
540
2
91 × 86 = ?
7826
3
59 × 68 = ?
4012
4
Oila har oy internet uchun 38 ming so‘m to‘laydi. Bir yilda necha ming so‘m to‘laydi?
456
5
Xonaning uzunligi 18 m, kengligi 14 m. Uning yuzi necha m²?
252
6
Otaning maoshi 6 800 000, onaniki 4 200 000, buvining pensiyasi 950 000 so‘m. Oilaning oylik daromadi qancha?
11950000