87
Kubning yoyilmasi
Darslik: 3-qism, 87-dars, 58–60-betlar
MaqsadKubning yoyilmasi 6 ta teng kvadratdan iborat; to‘la sirt yuzi S = a × a × 6.
Yangi so‘zlar
yoyilma · netkvadrat · squareto‘la sirt · total surfaceyoq · face
Tushuntirish
Kubning qirralari bo‘ylab qirqib, tekis yoyilsa, uning yoyilmasi hosil bo‘ladi. Kub yoyilmasi 6 ta bir xil kvadratdan iborat. Lekin 6 ta kvadratdan tuzilgan har bir shakl kubga o‘ralavermaydi: masalan, 6 kvadrat bir qatorda turgan bo‘lsa, kub chiqmaydi. Kubning to‘la sirt yuzi – barcha yoqlari yuzlarining yig‘indisi: S = a × a × 6.
Namunalar
Qirrasi 5 sm: bir yoq 5 × 5 = 25 sm², to‘la sirt 25 × 6 = 150 sm².
Qirrasi 4 dm: S = 4 × 4 × 6 = 96 dm².
Sinfda faoliyat
«Yoyilmani qirqamiz»: katakli qog‘ozda bolalar kub yoyilmasini chizib, qirqib, buklab yopishtiradi va bitta yoqni bo‘yaydi.
Mashq
1
Kub qirrasi 3 sm. Bitta yoqning yuzi necha sm²?
9
2
Kub qirrasi 8 sm. Uning to‘la sirt yuzi necha sm²?
384
3
Qirrasi 10 sm bo‘lgan kub shaklidagi qutini qog‘ozga o‘rash uchun necha sm² qog‘oz kerak (chok hisobga olinmaydi)?
600
4
Kub to‘la sirtining yuzi 216 sm². Bitta yoqning yuzi necha sm²?
36
5
Kubning qirrasi 2 dm. To‘la sirt yuzi necha sm²?
2400