Raketa harakati qonunlari. Raketaning tortish kuchi
Raketa havosiz fazoda ham harakatlanadi: u o‘z massasining bir qismini katta tezlik bilan orqaga otib, harakat miqdorining saqlanishi (Nyutonning 3-qonuni) hisobiga oldinga siljiydi. Gazlarning raketaga nisbatan oqib chiqish tezligi u, sekundiga sarflanadigan massa μ = dm/dt bo‘lsa, tortish kuchi F = u · μ (vakuumda). Raketa tezligi o‘zgarishi Siolkovskiy formulasi bilan beriladi: Δv = u · ln(M₀ / M₁), bunda M₀ – boshlang‘ich, M₁ – yoqilg‘i sarflangandan keyingi massa. Demak, oqib chiqish tezligi va massalar nisbati qancha katta bo‘lsa, Δv shuncha katta. Solishtirma impuls I = u / g₀ (sekundlarda): kerosin–kislorod ≈ 300–350 s, vodorod–kislorod ≈ 450 s. Past Yer orbitasiga chiqish uchun ≈ 9–10 km/s tezlik kerak (yo‘qotishlar bilan), bitta pog‘onali raketa buni bajara olmaydi, shuning uchun ko‘p pog‘onali raketalar ishlatiladi.
Xavfsiz tajriba: puflangan ballonni ipga o‘tkazib, havo chiqib ketganda ballonning teskari tomonga harakatlanishini kuzating (kattalar bilan). Raketa yoqilg‘isini uyda yasashga HECH QACHON urinmang – portlash xavfi.