ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Informatika

ShowMessage va nazorat

Darslar 41–42 · 2 ta dars · N. I. Taylaqov (umumiy muharrir), A. B. Axmedov, M. D. Pardayeva, A. A. Abdug‘aniyev, U. M. Mirsanov. Informatika va axborot texnologiyalari, 10-sinf, 1-nashr. «Extremum-Press», Toshkent, 2017
42

Nazorat ishi

Darslik: 95-bet
MaqsadDelphi bobining 35–41-darslari bo‘yicha nazorat variantini bajaradi: dasturlash bosqichlari, muhit qismlari, oyna xossalari, tugma va ShowMessage.
Yangi so‘zlar
variant · variant: one version of a testsinov hisobi · test calculation: working out the expected result before runningxatoni topish · debugging: finding and fixing a mistake in the codetekshiruv ro‘yxati · checklist: a list of things to verify before finishing
Tushuntirish

Nazorat ishida nazariya va amaliy topshiriq birga tekshiriladi. Nazariy qism dasturlash bosqichlarini, Delphi interfeysining qismlarini va menyu bo‘limlarini so‘raydi. Amaliy qismda ilovani yaratish, oyna xossalarini o‘rnatish, tugma protsedurasini yozish yoki chegara shartini tuzish talab qilinadi. Har bir amaliy topshiriqda avval kutilgan sonlarni qo‘lda hisoblang, so‘ng F9 bilan ishga tushirib solishtiring. Xato bo‘lsa, avval buyruqlar begin va end orasidami, tugma protsedurasi to‘g‘ri tugmaga bog‘langanmi va satrlar bir tirnoqda ekanini tekshiring. Oxirida ilovani alohida papkaga saqlang.

💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Sinf xonasini qayta joylashtirishdan oldin o‘qituvchi parta stollarni surmasdan, daftarda hisobladi: 6 qator, har birida 5 parta – jami 30 o‘quvchiga yetadi. Keyin xonada hisob to‘g‘ri chiqdi. Natijani oldindan bilgan kishi xatoni darrov sezadi.

Kim ishlatadi

Dasturchilar, quruvchilar va hisobchilar ishni boshlashdan oldin kutilgan natijani qo‘lda hisoblab qo‘yadi.

Bugun sinab ko‘ring

Bir kunda 8 sahifa o‘qisangiz, 6 kunda jami nechta bo‘lishini oldin daftarda yozing, keyin har kuni belgilab borib solishtiring.

Namunalar
Namuna: 1) Assembler va yuqori darajadagi tillar farqini yozing. 2) Object Inspector nima uchun kerak? 3) Oynani 350×200 qilib, sarlavhasini 'Test' deb o‘zgartiring. 4) Tugma bosilganda Height 15 ga oshsin, lekin 400 dan oshsa xabar chiqsin: if Form1.Height < 400 then Form1.Height := Form1.Height + 15 else ShowMessage('Limit');
Tekshirish: Height 200 dan +15 qadam bilan boshlansa, 13 marta bosilgandan keyin 200+13·15 = 395 bo‘ladi. 395 < 400 rost, shuning uchun 14-bosishda Height 410 ga o‘sadi va chegara biroz oshib ketadi. Faqat 15-bosishda xabar chiqadi. Aniq 400 da to‘xtatish uchun qadam 200 ga (400–200) bo‘linishi kerak.
Sinfda faoliyat

«Xatolar ustida ish»: har bir o‘quvchi nazoratdagi bitta xatosini juftligiga ko‘rsatadi, kodni birga tuzatadi va to‘g‘ri natijani hisoblab tasdiqlaydi.

Mashq
1
Qaysi bosqichda obyektlarga xossalar va usullar berilgan?
2
Height 200 dan boshlab, har bosishda +15. 5 marta bosishdan keyin Height?
3
Height < 400 sharti Height = 395 da rostmi?
4
Nima uchun cheklov sharti o‘zgartirishdan oldin tekshiriladi?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliMaktab yopilishi haqidagi skrinshotHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →