Darslar 29–30 · 2 ta dars · B. Boltayev, A. Azamatov, A. Asqarov, M. Sodiqov, G. Azamatova. Informatika va hisoblash texnikasi asoslari, 8-sinf. Ikkinchi nashri. «O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy nashriyoti, Toshkent, 2015
29
Ma’lumotlarni saralash
Darslik: 124–126-betlar
MaqsadAvtofiltr yordamida ro‘yxatdan shartga mos yozuvlarni ajratib oladi, shartlarni birlashtiradi va natijadan foydalanadi.
Yangi so‘zlar
filtrlash (saralash) · filtering: showing only the records that meet a given conditionavtofiltr · AutoFilter: drop-down arrows on the header cells used to set filter conditionsshart · condition: a rule such as «greater than 15» or «contains tarix»filtrni tozalash · clear filter: showing all records again
Tushuntirish
Filtrlash ro‘yxatdan faqat berilgan shartni qanoatlantiradigan yozuvlarni ko‘rsatadi; qolgan satrlar o‘chmaydi, faqat yashirinadi. Ma’lumotlar (Data) → Filtr (Filter) buyrug‘i sarlavha katakchalarida ochiladigan strelkalar (avtofiltr) hosil qiladi. Strelka orqali ma’lum qiymatlarni tanlash yoki shart berish mumkin: teng, teng emas, katta, kichik, oraliqda, «... bilan boshlanadi», «... ni o‘z ichiga oladi», bo‘sh yoki bo‘sh emas. Ikki shartni VA bilan birlashtirsak, ikkalasi ham bajarilgan yozuvlar qoladi; YOKI bilan esa kamida bittasi bajarilgan yozuvlar qoladi. Bir nechta ustunga filtr qo‘yilsa, shartlar birgalikda ishlaydi. Jadvaldagi formulalar saqlanadi, lekin oddiy SUM yashirin satrlarni ham qo‘shadi; faqat ko‘rinib turgan satrlar yig‘indisi uchun SUBTOTAL(9; blok) ishlatiladi. Filtrni tozalash barcha yozuvlarni qaytaradi, natijani boshqa joyga nusxalash mumkin.
Namunalar
Yoshlar 12, 15, 17, 20, 33. Shart: «15 dan katta yoki teng» VA «20 dan kichik» – qoladi 15 va 17. Agar VA o‘rniga YOKI qo‘ysak, hamma yoshlar qoladi, chunki har bir son kamida bitta shartni bajaradi.
Kutubxona ro‘yxati: Nomi, Muallif, Olingan sana, Qaytarilgan sana. «Qaytarilgan sana» ustunida «bo‘sh» sharti hali qaytarilmagan kitoblarni, «bo‘sh emas» sharti qaytarilganlarini ko‘rsatadi. «Nomi» ustunida «tarix ni o‘z ichiga oladi» sharti nomida «tarix» so‘zi bor kitoblarni ajratadi.
Sinfda faoliyat
«Filtr ovi»: o‘qituvchi shart aytadi, masalan «yoshi 13 dan katta, ismi A bilan boshlanadi», guruhlar avtofiltrni sozlab, nechta yozuv qolganini sanaydi.
Mashq
1
Tartiblash va filtrlash orasidagi asosiy farq nimada?
Tartiblash yozuvlar o‘rnini almashtiradi, filtrlash esa shartga mos kelmaganlarini yashiradi.
2
Yoshlar 12, 15, 17, 20, 33. «15 dan katta yoki teng VA 20 dan kichik» sharti nechta yozuvni qoldiradi?