☰ Mundarija · Texnologiya

Kashta va qiyiqcha

Darslar 81–84 · 4 ta dars · Sh. Sharipov, N. Muslimov, O‘. Tolipov, Q. Abdullayeva, O. Qo‘ysinov, V. Sattorov, S. Ahmadaliyev, M. Mo‘minova. Mehnat ta’limi, 5-sinf. «Sharq» nashriyot-matbaa aksiyadorlik kompaniyasi, Toshkent, 2015
82

Kashtachilikda ishlatiladigan chok namunalarini tikish

Darslik: 173–174-betlar
MaqsadQaytma, suv, iroqisimon, yo‘rma, petlya va popop choklarining tuzilishini bilish.
Yangi so‘zlar
qaytma chok · back stitchsuv chok · slanted satin stitchiroqisimon chok · stem-type stitchpopop chok · looped chain stitch
Tushuntirish

Qaytma chok bir xil yiriklikdagi qaviqlarning uzluksiz qatoridan iborat: igna oldinga o‘tkazilib, har keyingi qaviq oldingisi tugagan nuqtaga sanchiladi. Suv chok zich joylashgan qiya qaviqlardan iborat; tikayotganda ip doim bir tomonda bo‘lishi kerak, yo‘nalishni o‘zgartirib bo‘lmaydi. Iroqisimon chok ikki ip izi yoki gul konturi bo‘ylab tikiladi, qaviqlar goh bir, goh boshqa tomonga sanchilib, bir-birining ustiga tushadi. Yo‘rma chok gazlama chetini 3–4 sm bukib, ko‘klab tikadi, shuning uchun ziy chok ham deyiladi. Petlya chok qaviqlari ziyga perpendikulyar bo‘lib, gardishsiz tikiladi; popop chok bir-birining ichidan chiqadigan uzluksiz petlyalar qatori bo‘lib, gardishli va gardishsiz tikiladi. Hammasi tekis, bir xil kattalikda bo‘lishi, gazlama tortilib qolmasligi kerak.

Namunalar
Qaytma chokda 5 ta qaviq har 4 mm bo‘lsa, qator 5 × 4 = 20 mm, ya’ni 2 sm bo‘ladi.
Chetlari uzilib ketmasligi uchun dasturxon chetini yo‘rma chok bilan tikamiz.
Sinfda faoliyat

Choklar xaritasi: har bir chok nomini uning chizmasi bilan juftlash o‘yini. Namunalarni tikish bu darsda emas, 83-darsda o‘qituvchi bilan amalga oshiriladi.

Mashq
1
Suv chokda ip qaysi tomonda bo‘ladi?
2
Qaysi chok ziy chok deb ham ataladi?
3
Popop chok nimadan iborat?
4
Nima uchun petlya chok gardishsiz tikiladi?