ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Asos va qo‘shimchalar imlosi, qo‘shib yozish

Darslar 52–55 · 4 ta dars · N. Mahmudov, A. Sobirov, Sh. Sattorov, Sh. Toshmirzayeva, D. Mannopova. Ona tili 5-sinf (to‘la yangilangan 5-nashr). G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
53

Asos va qo‘shimchalar imlosi (davomi)

Darslik: 101-bet
MaqsadAsos va qo‘shimchalar imlosi qoidalarini (-boz, y ortishi, -di/-da/-dan) davom ettirib o‘rganish.
Yangi so‘zlar
parvo · care, concernobro‘ · prestigemavzu · topichiylaboz · trickster
Tushuntirish

Ba’zi qo‘shimchalar aytilishidan qat’i nazar, bir xil shaklda yoziladi. Masalan, -boz qo‘shimchasi og‘zaki nutqda -voz kabi eshitilsa ham, -boz yoziladi: hiylaboz. Parvo, obro‘, mavqe, mavzu, avzo kabi oxiri unli bilan tugaydigan bir necha so‘zga egalik qo‘shimchasi qo‘shilganda orada y tovushi paydo bo‘ladi va u yoziladi: obro‘yim, mavqeyi. -da, -dan, -di qo‘shimchalari jarangsiz undoshdan keyin -ta, -tan, -ti kabi eshitiladi, biroq yozuvda o‘zgarmaydi: tikdi, ishda, qushdan.

AsosQo‘shimchaYoziladi
obro‘-imobro‘yim
parvo-siparvoyi
tosh-dantoshdan
kaptar-bozkaptarboz
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Daftar muqovasiga yozilgan yozuvda so‘zga qo‘shimcha qo‘shilganda orada y harfi paydo bo‘ladi. Buni bilgan bola muqovani savodli yozadi.

Kim ishlatadi

Kotib hujjat so‘zlarini to‘g‘ri yozadi, muharrir qo‘shimcha imlosini tekshiradi, o‘qituvchi yozma ishlarni tuzatadi.

Bugun sinab ko‘ring

Unli bilan tugagan ikkita so‘zga egalik qo‘shimchasini qo‘shing va o‘rtada y chiqqan-chiqmaganini belgilang.

Namunalar
Mavzu + -im = mavzuyim; obro‘ + -si = obro‘yi.
Qush + -dan = qushdan, «qushtan» deb eshitilsa ham.
Sinfda faoliyat

Zanjir: bir o‘quvchi so‘z aytadi (mavzu), keyingisi unga egalik qo‘shimchasini qo‘shadi (mavzuyim), uchinchisi yozadi.

Mashq
1
«Mavzu» + «-im» qanday yoziladi?
2
«Ish» + «-da», «ket» + «-di» ni yozing.
3
-boz qo‘shimchali so‘z yozing va qanday aytilishini tushuntiring.
4
«Obro‘» + «-si» ni yozing.
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliMashq uchun eng yaxshi yo‘lHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →