54
Mustahkamlash
Darslik: 102–103-betlar
MaqsadTalaffuz va imlo bo‘limi bo‘yicha o‘rganilganlarni mustahkamlash.
Yangi so‘zlar
imlo · spellingtalaffuz · pronunciationqo‘shimcha · suffixlug‘at · dictionary
Tushuntirish
Takrorlaymiz: so‘zlarni to‘g‘ri aytish qoidalari orfoepiya, to‘g‘ri yozish qoidalari orfografiya (imlo) deyiladi. Talaffuzi yozuvdan farq qiladigan so‘zlar bor: jahon (a — o kabi), pomidor (o — a kabi), tovush (u — i kabi), televizor (e — i kabi), ozod (d — t kabi), qizcha (z — s kabi). Yonma-yon unlilar (jamoa, shoir), qo‘sh undoshlar (tennis, kristall), qator undoshlar (do‘st, g‘isht) imlosini yodda tuting. Qo‘shimcha qo‘shilganda tovush o‘zgarishi mumkin: taroq, tilagi, yaprog‘i, obro‘yim; tikdi, ishda. Shubha tug‘ilsa, imlo lug‘atiga murojaat qiling.
Namunalar
Orfoepiya — to‘g‘ri aytish, orfografiya — to‘g‘ri yozish.
Tilak + -i = tilagi; yaproq + -i = yaprog‘i.
Sinfda faoliyat
Mini-diktant: o‘qituvchi o‘nta so‘z aytadi (jahon, tovush, ozod, tennis, do‘st, obro‘yim...). Siz yozing, so‘ng lug‘at bilan tekshiring.
Mashq
1
To‘g‘ri aytish va to‘g‘ri yozish qoidalarini o‘rganuvchi bo‘limlar nomini ayting.
Orfoepiya va orfografiya.
2
To‘g‘ri yozing: tovik, tavuq, tovuq.
Tovuq.
3
«Yaproq» + «-i» = ?
Yaprog‘i.
4
Qo‘sh undoshli va qator undoshli ikkitadan so‘z yozing.
Masalan: katta, tennis; do‘st, g‘isht.