Hikmatli so‘zlar
Mashhur shoirlar, olimlar, davlat arboblari kabi taniqli kishilarning ibrat beruvchi fikrlari hikmatli so‘zlar deyiladi. Ular ko‘p yillik kuzatish va tajriba asosida tug‘ilgan bo‘lib, qisqa, lekin chuqur ma’noli bo‘ladi. Hikmatli so‘zning maqoldan asosiy farqi — muallifi aniq ma’lum bo‘ladi; maqolni esa xalq yaratgan, uning muallifi yo‘q. Shuning uchun hikmatli so‘z keltirilganda, albatta, muallifi ko‘rsatiladi. Masalan: «Tilga ixtiyorsiz — elga e’tiborsiz» (Alisher Navoiy). «Har bir millatning dunyoda borligini ko‘rsatadigan oynayi hayoti til va adabiyotidir» (Abdulla Avloniy). Hikmatli so‘zlar hayotda to‘g‘ri yo‘l tanlashga yordam beradi.
| Maqol | Hikmatli so‘z |
|---|---|
| muallifi – xalq | muallifi ma’lum |
| Ishlagan tishlaydi | buyuk shaxs fikri, muallifi bilan keltiriladi |
Maktab ma’ruzasida bola mashhur kishining iborasini keltirib, muallifining ismini ham aytdi. Hikmatli so‘zni keltirishda egasini ko‘rsatish halollikdir.
Ma’ruzachi hikmatni manbasi bilan keltiradi, muallif iqtibosni to‘g‘ri yozadi, o‘qituvchi manbani ko‘rsatishni o‘rgatadi.
Kitobdan bitta hikmatli gap va uning egasini toping, so‘ng uni maqoldan nima bilan farq qilishini ayting.
Daftaringizga «Hikmatlar xazinasi» sahifasi oching: o‘zingizga yoqqan hikmatli so‘zni va muallifini yozing, nega yoqqanini bir gapda izohlang.