ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
Hafta hikoyasi5-sinf · 17-hafta

Mashq uchun eng yaxshi yo‘l

🎯 Missiya: Zilzila mashqida sinfdan yig‘ilish joyigacha uch yo‘ldan qaysi birini tanlaymiz?

Dushanba

Sinf rahbariQishki ta’tildan keyin birinchi hafta, xush kelibsizlar! Juma kuni maktabda yer qimirlash bo‘yicha o‘quv mashqi o‘tadi. Sinfdan hovli-yig‘ilish joyiga yo‘l rejasini jamoangiz tuzadi.
MalikaMen boshlayman. Mashq — shunchaki mashq, xavf yo‘q, tinch turamiz, lekin qoidalarni bilish kerak. Geografiyada o‘tdik: — yer qatlamlarining to‘satdan siljishi, sirtdagi eng kuchli joyi .
AnvarO‘zbekistonning sharqiy va janubiy tog‘li qismlari seysmik hududlar. Zilzilada: kattalar bilan mustahkam stol ostiga yoki ichki devor yoniga, boshni himoya qilib, derazadan uzoqda; liftdan foydalanilmaydi.
ZarinaSilkinish to‘xtagach — ochiq joyga chiqamiz. Demak, yo‘l oynadan va liftdan uzoq bo‘lishi kerak.
Uchta yo‘l bor: A, B va C. Missiya — ularning qaysi biri eng yaxshi.
Geografiya

Qulf 1: Mashq rejasi

Topshiriq: Zilzila vaqtida nimadan foydalanmaymiz?

🔑 Kalit: Yo‘l oyna va liftdan uzoq bo‘lishi, silkinish tugagach ochiq joyga chiqishi kerak.

MalikaYo‘l — : bo‘g‘inlar birin-ketin ulangan kesmalar. Uzunligi — bo‘g‘inlar yig‘indisi.
AnvarA yo‘l: koridor 12 m, zinapoya zali 18 m, orqa eshikgacha 9 m. Jami 12 + 18 + 9 = 39 m.
JasurB yo‘l: 20 m + 15 m = 35 m, lekin u shisha devorli vestibyul va lift yonidan o‘tadi. C yo‘l: 10 + 16 + 14 + 8 = 48 m, sharqiy zinapoya orqali.
ZarinaHovli panjarasi esa ; o‘zini kesmasa — . Uning bo‘g‘inlari yig‘indisi — perimetr.
Matematika

Qulf 2: Yo‘llar uzunligi

Topshiriq: A yo‘lning umumiy uzunligi qancha?

🔑 Kalit: A yo‘l 39 m, B yo‘l 35 m (shisha va lift yonidan), C yo‘l 48 m.

Seshanba

JasurMashqda har bir sinf bir xil tartibda harakat qiladi: to‘xta, boshni himoya qil, to‘xtagach saf bo‘l, yo‘lga chiq. Bu nima, qoidalar ro‘yxatimi?
MalikaBu — : ketma-ket aniq qadamlar. «Algoritm» so‘zi Muhammad ibn Muso al-Xorazmiy ismidan kelgan.
AnvarXorazmiy taxminan 780–850-yillarda yashagan, Xorazmda tug‘ilgan, Bag‘dodda «Donishmandlik uyi»da ishlagan. «Al-jabr» kitobidan «» so‘zi paydo bo‘lgan.
ZarinaMaktab so‘zi arabcha «o‘qish joyi», pedagog yunoncha «bola yetaklovchi». Sinflarga yosh va jadval bo‘yicha bo‘lib o‘qitishni XVII asrda Yan Amos Komenskiy joriy qilgan.
Ya’ni mashqda hamma bir xil tartibda harakat qilsa, hech kim adashmaydi.
Tarixdan hikoyalar

Qulf 3: Algoritm

Topshiriq: «Algoritm» so‘zi kimning ismidan kelgan?

🔑 Kalit: Mashq — algoritm, ya’ni aniq ketma-ket qadamlar; hamma bir xil yo‘ldan, bir xil tartibda boradi.

JasurTa’tildan keyin erta turish qiyin! “I usually wake up at 7 o’clock. Then I get washed and get dressed.”
ZarinaAziz-chi? “Aziz always wakes up at 6.” Uchinchi shaxsda fe’lga -s qo‘shamiz: wake — wakes, watch — watches, go — goes.
AnvarMashq tartibini ham aytamiz: “First we stop. Then we cover our heads. After the shaking stops we go out.”
MalikaInkor: “He doesn’t eat eggs.” — doesn’t dan keyin fe’l o‘zgarmaydi.
Ingliz tili

Qulf 4: My morning routine

Topshiriq: Jumlani tuz: so‘zlarni tartib bilan bos.

So‘zlarni tartib bilan bosib, gapni yig‘ing

Azizalwayswakesupatsix.

ZarinaRejaga yozuvlar yozamiz. Qo‘shib yoziladi: «kitobxona», «taklifnoma», «xalqaro». Ajratib: «har yili», «hech kim», «bir kun», «hamma joyda».
AnvarIstisno: «biroz», «birpas» — qo‘shib. Yozuv: «Zilzilada liftdan hech kim foydalanmaydi».
Malika shubha tug‘dirsa, ga qaraymiz. Aytilishi boshqa, yozilishi boshqa so‘zlar ko‘p: «jahon», «pomidor», «tovush».
JasurRus tilida: «Мы рисуем план карандашом» (кем? чем?). «Красной краской», «синим карандашом» — sifat ham vositali kelishikda.
A yo‘lni ko‘k, B ni qizil, C ni yashil qalamda chizamiz.
Ona tiliRus tili

Qulf 5: Rejadagi yozuvlar

Topshiriq: Qaysi yozilishi to‘g‘ri?

Chorshanba

ZarinaYo‘llarni jadvalga solamiz. Word: Qo‘shish → Jadval, so‘ng satr va ustunlar sonini belgilaymiz.
Jasur — gorizontal, — vertikal, ular kesishgan joy — . Keyingi katakka Tab bilan o‘tamiz.
MalikaUstunlar: Yo‘l, Bo‘g‘inlar, Jami (m), Shisha/lift. Sarlavha qatorini qalin va rangli qilamiz: Table Design → Shading.
AnvarKatakchalarni birlashtirish uchun belgilab, o‘ng tugma → Merge Cells.
Informatika

Qulf 6: Yo‘llar jadvali

Topshiriq: Satr va ustun kesishgan joy nima deyiladi?

JasurHovlida yig‘ilish maydonini 50 m arqon bilan o‘raymiz: to‘g‘ri to‘rtburchak, bir tomoni 17 m. Ikkinchi tomon qancha?
MalikaP = 2(a + b): 50 = 2(17 + b), demak 17 + b = 25 va b = 8 m.
AnvarYuzi 17 · 8 = 136 m². 30 ta o‘quvchiga yetadi: har biriga 4 m² dan ortiq.
ZarinaMurakkab shakl bo‘lsa, perimetr — tashqi chegara uzunligi; shakllar tutashgan tomonlar hisobga olinmaydi.
Matematika

Qulf 7: Yig‘ilish maydoni

Topshiriq: Maydonning ikkinchi tomoni necha metr?

🔑 Kalit: 50 m arqon bilan to‘g‘ri to‘rtburchak: bir tomoni 17 m, ikkinchisi 8 m; yuzi 136 m², 30 o‘quvchiga yetadi.

Payshanba

ZarinaMashqdan keyin sinf choy ichadi. Oziq-ovqat tarkibi: to‘qima quradi, yog‘ isitadi, — asosiy energiya manbai: shakar, asal, meva, non.
MalikaMilliy oshxonada yangi va sifatli bo‘lishi kerak; choy bilan novvot, asal, holva beriladi. Taom da pishadi.
Jasur: ovqatdan oldin qo‘lni sovun bilan yuvish, toza fartuk, sochni yig‘ish. Mikroblar ovqat orqali o‘tadi.
AnvarOvqat tayyorlamasdan oldin va axlatga tegib bo‘lgach ham qo‘l yuvamiz.
Texnologiya

Qulf 8: Mashqdan keyin choy

Topshiriq: Asosiy energiya manbai qaysi?

AzizOpa, biologiya xonasidagi akvariumda yashil iplar bor! Bu o‘simlikmi? 🌿
MalikaHa, — tuban o‘simlik: tanasi ildiz, poya, bargga bo‘linmagan, uni deyiladi. Ipsimon suvo‘tlar: ulotriks, spirogira.
ZarinaHammasida bor, u pigmentni saqlaydi: yashil, qo‘ng‘ir va qizil suvo‘tlar bor. Xlorella suvni kislorodga boyitadi.
AnvarLaminariya — dengiz karami, yodga boy qo‘ng‘ir suvo‘t.
Biologiya

Qulf 9: Akvariumdagi suvo‘t

Topshiriq: Suvo‘t tanasi nima deyiladi?

Juma

Malikaning oyisiQizim, bugun mashq-ku! Maktabdan chiqqach menga qo‘ng‘iroq qil, xo‘pmi? 🙂
MalikaXo‘p, ona. Adabiyotdan «Dunyoning ishlari» qissasini o‘qiyapmiz. Muallif — O‘tkir Hoshimov.
Malikaning oyisiUnda ona obrazi har bobning markazida turadi. Men uni yoshligimda o‘qiganman.
AnvarMazmunini aytmaymiz, u darslikning 22-mavzusida. Biz faqat mavzu so‘zlarini eslaymiz: «alla», «iltijo», «fidoyilik».
Adabiyot

Qulf 10: Ona ovozi

Topshiriq: «Dunyoning ishlari» bobi markazida kimning obrazi turadi?

Sinf rahbariMashq vaqti keldi. Qaysi yo‘lni tanladingiz va nega?
JasurB eng qisqa: 35 m. Lekin u shisha vestibyul va lift yonidan o‘tadi — zilzilada xavfli. Rad etamiz.
AnvarC xavfsiz, lekin 48 m. A ham xavfsiz va 39 m — qisqaroq.
MalikaYig‘ilish joyi 17 m × 8 m, ochiq hovlida — hammaga yetadi.
A yo‘lni tanlaymiz. Missiya bajarildi!
Geografiya

Qulf 11: Tanlov

Topshiriq: Qaysi kalit B yo‘lni rad etdi?

Bir haftani bir hikoyada takrorlading!

Bu hikoya 10 ta fanni birlashtirdi.

MatematikaOna tiliIngliz tiliInformatikaTexnologiyaAdabiyotBiologiyaGeografiyaRus tiliTarixdan hikoyalar

0 / 14 yulduz

Jamoa hisoboti

Evakuatsiya yo‘li: A

Zilzila mashqi uchun uchta yo‘lni solishtirdik: A — 39 m, B — 35 m, C — 48 m. B eng qisqa, lekin shisha devorli vestibyul va lift yonidan o‘tadi, zilzilada bu xavfli. C ham xavfsiz, ammo A dan uzunroq. Shuning uchun A yo‘lni tanladik; yig‘ilish joyi 17 m × 8 m, ya’ni 136 m².

— 5-B jamoa

Topilgan kalitlar

  1. Yo‘l oyna va liftdan uzoq bo‘lishi, silkinish tugagach ochiq joyga chiqishi kerak.
  2. A yo‘l 39 m, B yo‘l 35 m (shisha va lift yonidan), C yo‘l 48 m.
  3. Mashq — algoritm, ya’ni aniq ketma-ket qadamlar; hamma bir xil yo‘ldan, bir xil tartibda boradi.
  4. 50 m arqon bilan to‘g‘ri to‘rtburchak: bir tomoni 17 m, ikkinchisi 8 m; yuzi 136 m², 30 o‘quvchiga yetadi.

Yulduzli savollar

  1. 12 + 18 + 9 qancha?

  2. Perimetri 50 m, bir tomoni 17 m bo‘lgan to‘g‘ri to‘rtburchakning ikkinchi tomoni?

  3. O‘ylab ko‘r: A yo‘lga ham shisha deraza qo‘shilib qolsa, 39 m dan qaysi yo‘l qolar edi?

Hikoyadagi darslar