Nutq tovushlarining aytilishi va yozilishi
Tilimizda ko‘p so‘zlar aytilganidek yoziladi, lekin ayrim so‘zlarda aytilishi bilan yozilishi farq qiladi. Masalan, «kitob» so‘zi aytilganda oxirida p ga o‘xshash tovush eshitiladi, yozuvda esa b yoziladi. «Do‘st» so‘zi og‘zaki nutqda ko‘pincha oxirgi t siz «do‘s» deb aytiladi, ammo yozuvda t albatta yoziladi. «Oila» so‘zida unlilar orasida y tovushi eshitiladi, lekin yozilmaydi. Shuning uchun so‘zni eshitilganicha emas, imlo qoidasiga ko‘ra yozish kerak. Qiyin so‘zlar imlosini imlo lug‘atidan tekshirib turish yaxshi odat.
| Aytilishi | Yoziladi |
|---|---|
| maktap | maktab |
| go‘sh | go‘sht |
Bola «tushunarli» so‘zini xatda quloqqa eshitilganidek yozdi, o‘qituvchi esa to‘g‘ri imloni ko‘rsatdi. Eshitgan bilan yozgan har doim bir xil bo‘lmaydi, shuning uchun shubhali so‘zni tekshirish kerak.
Kotib hujjatni xatosiz yozadi, muharrir imloni tekshiradi, tarjimon yozma matnga ehtiyotkorlik bilan qaraydi.
Bugun yozgan bir gapingizdagi bitta shubhali so‘zni tanlab, uni kitob yoki lug‘atdan tekshiring.
«Eshitdim — yozdim»: o‘qituvchi so‘zni diktant qiladi, bolalar yozadi, so‘ng birgalikda aytilishi va yozilishi farqli so‘zlarni belgilaydi.