76
Yuz birliklari
Darslik: 3-qism, 76-dars, 25–27-betlar
MaqsadKatta maydonlarni ar va gektarda o‘lchash: 1 a = 100 m², 1 ha = 100 a = 10 000 m².
Yangi so‘zlar
ar (a) · are (100 m²)gektar (ha) · hectaredala · fieldhosil · harvest, crop
Tushuntirish
Dala, bog‘ yoki paxtazor kabi katta yerlarning yuzi ar va gektarda o‘lchanadi. 1 ar – tomoni 10 m kvadratning yuzi: 1 a = 100 m². 1 gektar – tomoni 100 m kvadratning yuzi: 1 ha = 100 a = 10 000 m². Gektardan metr kvadratga o‘tishda 10 000 ga ko‘paytiramiz, metr kvadratdan arga o‘tishda 100 ga bo‘lamiz.
Namunalar
3 ha = 300 a = 30 000 m².
3 600 m² = 36 a; 2 ha 7 a = 200 a + 7 a = 207 a.
Sinfda faoliyat
«Dala qadamlari»: maktab hovlisida 10 m × 10 m maydon (1 ar) qadamlab o‘lchanadi. Bolalar 1 gektarga nechta shunday maydon sig‘ishini aytadi.
Mashq
1
9 ha = ? m²
90000
2
15 a = ? m²
1500
3
8 ha = ? a
800
4
Paxta dalasining uzunligi 1 km 500 m, kengligi 400 m. Dalaning yuzi necha gektar?
60
5
Fermer 2 ha 8 a yerga bug‘doy, 1 ha 20 a yerga arpa ekdi. Jami necha ar yerga ekin ekdi?
328