47
Masalalar yechish
Darslik: 2-qism, 47-dars, 25–27-betlar
MaqsadBo‘lish bilan yechiladigan matnli masalalarni ifoda tuzib yechish.
Yangi so‘zlar
masala · problemifoda · expressionmarta kam · times fewerteng bo‘lish · sharing equally
Tushuntirish
Masalani yechishda avval shartni o‘qiymiz va nima berilgan, nima so‘ralganini aniqlaymiz. Agar narsalar teng bo‘linsa yoki «necha marta kam» deyilsa, bo‘lish amalidan foydalanamiz. Keyin ifoda tuzamiz, hisoblaymiz va javobni birligi bilan yozamiz. Ba’zan masala ikki amalda yechiladi.
★Esda tuting
Teng bo‘lish yoki «necha marta kam» – bu bo‘lish amali.
Qaysi guruhga kiradi?
🍐 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol
Sinf 24 ta nokni 6 tadan xaltaga soldi, keyin har bir xaltaga yana bittadan nok qo‘shdi. Bitta qator, 24 : 6 + 1, har bir xaltada nechta nok borligini ko‘rsatadi.
Kim ishlatadi
O‘qituvchilar, oshpazlar
Bugun sinab ko‘ring
12 ta konfet 3 bolaga bo‘linib, har biriga yana 2 tadan qo‘shilishini bitta qatorda ayting.
Namunalar
1 200 m matodan har bir ko‘ylakka 3 m dan ketsa, 1 200 : 3 = 400 ta ko‘ylak chiqadi.
Katta idishda 960 l suv bor, bu kichigidagidan 4 marta ko‘p. Kichigida 960 : 4 = 240 l.
Sinfda faoliyat
«Masala ustaxonasi»: guruhlar o‘z masalasini to‘qiydi (bo‘lish bilan yechiladigan), boshqa guruh uni ifoda bilan yechadi.
Mashq
1
Maktab kutubxonasida 1 440 ta kitob 8 ta javonga teng bo‘lib terildi. Har bir javonda nechta kitob bor?
180
2
Birinchi omborda 4 800 kg bug‘doy bor, bu ikkinchi ombordagidan 6 marta ko‘p. Ikkinchi omborda necha kg bug‘doy bor?
800
3
Paxtakor 3 kunda har kuni bir xil miqdorda, jami 2 700 kg paxta terdi. U shu tezlikda 5 kunda necha kg paxta teradi?
4500
4
Ikki fermer 1 260 kg va 840 kg sabzi yetishtirdi. Sabzi 6 ta mashinaga teng ortildi. Har bir mashinaga necha kg sabzi ortilgan?
350