Inson huquqlarini himoya qilish mexanizmi
Javoblar ota-onalar va o‘qituvchilar uchun.
1
Inson huquqlarini himoya qilishning xalqaro va milliy bo‘g‘inlarini ikki ustunli jadvalda ko‘rsating.
Xalqaro: Umumjahon deklaratsiya, ikki pakt, fakultativ bayonnomalar, BMT qo‘mitasi, mintaqaviy sudlar. Milliy: sudlar, prokuratura, ichki ishlar organlari, Ombudsman, Milliy markaz, Konstitutsiyaviy sud.
2
Nima uchun huquqni himoya qilishda avval milliy vositalardan foydalanish tartibi mavjud? 3–4 gapda yozing.
Davlat o‘z hududida huquqlarni ta’minlashga birinchi mas’ul; milliy organlar ishni tezroq va joyida hal qila oladi; xalqaro organlar ikkinchi darajali yordam beradi.
3
Yevropa sudi va O‘zbekistondagi sud tizimi o‘rtasida bitta o‘xshashlik va bitta farqni yozing.
O‘xshashlik: ikkalasi ham huquq buzilishi bo‘yicha ishlarni ko‘radi. Farq: Yevropa sudi faqat konvensiyaga qo‘shilgan Yevropa Kengashi davlatlariga tegishli, O‘zbekiston sudlari esa o‘z hududida.
4
«Prokuratura» va «sud» vazifalarining farqini bitta misolda tushuntiring.
Prokuratura qonun buzilishini aniqlab, choralar ko‘rishi yoki sudga murojaat qilishi mumkin; sud esa dalillarni ko‘rib, qaror chiqaradi.
5
Siz tadbirkor bo‘lsangiz, huquqingiz buzilganda qaysi uchta organga murojaat qilish mumkinligini yozing.
Masalan: sud, tadbirkorlar huquqlarini himoya qilish bo‘yicha vakil, prokuratura yoki yuqori turuvchi organ.