Ma’muriy jazo va uning turlari
Ma’muriy jazo — ma’muriy huquqbuzarlik sodir etgan shaxsga qo‘llanadigan javobgarlik chorasi; uning maqsadi huquqbuzarni qonunga rioya qilish va uni hurmat qilish ruhida tarbiyalash hamda yangi huquqbuzarlikning, shu shaxs tomonidan ham, boshqalar tomonidan ham, oldini olishdir. Kodeksga ko‘ra jazo turlari: jarima; ashyoni haqini to‘lagan holda olib qo‘yish; ashyoni musodara qilish; maxsus huquqdan (masalan, transport vositasini boshqarish yoki ov qilish huquqidan) mahrum etish; ma’muriy qamoq; xorijiy fuqaro va fuqaroligi bo‘lmagan shaxsni mamlakatdan ma’muriy tartibda chiqarib yuborish. Ma’muriy qamoq eng og‘ir chora bo‘lib, uni faqat sudya tayinlaydi va u qisqa muddatli (odatdagi sharoitda 15 sutkagacha). Jarima eng keng tarqalgan jazo: uning miqdori bazaviy hisoblash miqdoriga (BHM) nisbatan belgilanadi, BHM esa hukumat tomonidan o‘zgartirib boriladi; jarimani to‘lash muddati va tartibi Kodeksda belgilangan, avtomatik kameralar qayd etgan yo‘l harakati huquqbuzarliklari uchun esa alohida muddatlar nazarda tutilgan. Mustaqil daromadi bo‘lmagan 16–18 yoshli shaxsning jarimasi ota-onasi yoki ularning o‘rnini bosuvchilardan undiriladi. Ma’muriy ishlarni ma’muriy ishlar bo‘yicha sudyalar, ichki ishlar organlari, yong‘in nazorati organlari va boshqa vakolatli organlar ko‘rib chiqadi; shaxs tushuntirish berish, himoyachi olish va qarordan shikoyat qilish huquqiga ega.
«Jazoni tanlang» o‘yini: 6 ta soddalashtirilgan kartochka (jamoat joyida qoidabuzarlik, haydovchilik huquqi, ov qoidasi va hokazo). Jamoalar jazo turini, uni kim tayinlashini va maqsadini belgilaydi; sinf Kodeksdagi ro‘yxat bilan tekshiradi.