Birlashgan Millatlar Tashkilotining maqsad va vazifalari
Birlashgan Millatlar Tashkiloti Ikkinchi jahon urushidan keyin tinchlik va xavfsizlikni saqlash uchun tuzildi: Ustav 1945-yil 26-iyunda San-Fransiskoda imzolandi va 24-oktabrda kuchga kirdi, shu sababli 24-oktabr — BMT kuni; dastlabki a’zolar 51 ta edi. Bugun 193 davlat a’zo, O‘zbekiston 1992-yil 2-martda a’zo bo‘ldi; bosh qarorgoh Nyu-Yorkda. Maqsadlar: xalqaro tinchlik va xavfsizlikni saqlash, davlatlar o‘rtasida do‘stona munosabatlarni rivojlantirish, iqtisodiy, ijtimoiy va gumanitar muammolarda hamkorlik qilish hamda inson huquqlarini hurmat qilishga ko‘maklashish. Oltita asosiy organ bor: Bosh Assambleya (barcha a’zolar, har birida bitta ovoz), Xavfsizlik Kengashi (5 doimiy va 2 yilga saylanadigan 10 doimiy bo‘lmagan a’zo; doimiylari — AQSH, Rossiya, Xitoy, Buyuk Britaniya, Fransiya), Iqtisodiy va Ijtimoiy Kengash (54 a’zo), Vasiylik Kengashi (faoliyati 1994-yildan to‘xtatilgan), Xalqaro Sud (15 sudya, Gaagada) va Kotibiyat (Bosh kotib boshchiligida). Inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi 1948-yil 10-dekabrda qabul qilingan (30 modda; shu kun Inson huquqlari kuni); deklaratsiya tavsiyaviy hujjat, konvensiya esa unga qo‘shilgan davlatlar uchun majburiy xalqaro shartnomadir. Bolalar huquqlari bo‘yicha 1959-yilgi Deklaratsiya va 1989-yil 20-noyabrdagi Bola huquqlari to‘g‘risidagi Konvensiya qabul qilingan; unga ko‘ra bola — 18 yoshga to‘lmagan shaxs, YUNISEF esa 1946-yildan bolalarga yordam beradi.
«BMT organlari» moslashtirish o‘yini: 6 ta organ nomi va 6 ta vazifa kartochkasi aralashtiriladi (masalan, «15 sudya», «54 a’zo», «5 doimiy a’zo»). Jamoalar kartochkalarni eng tez va to‘g‘ri juftlaydi.