Yerga ishlov berish: haydash va ekishdan oldin yumshatib tekislash
Hosil yig‘ilgach, kuzda qishki sovuq tushishidan oldin yerni haydash kuzgi shudgor deyiladi; xalq maqolida ham kuzda haydash eng muhim deyiladi. Kuzgi haydashning maqsadlari: chuqur yumshoq qatlam yaratish (suv va havo yaxshi kiradi), tuproqqa o‘g‘it va o‘simlik qoldiqlarini ko‘mish, begona o‘t urug‘larini chuqur ko‘mib, ildizlarini yuzaga chiqarib sovuq va qurg‘oqchilikdan nobud qilish, qishlayotgan zararkunandalarni yuzaga chiqarish yoki ko‘mib yuborish, hamda yuzada notekislik qoldirib qor to‘plash. Yer ikki usulda haydaladi: aylanma (traktor dala chetidan o‘rtaga qarab yuradi, burilish joylari yuza haydaladi, plug ko‘tarilmay buriladi va sinadi, shuning uchun kam qo‘llanadi) va 40–60 m li taxtalarga bo‘lib haydash (shudgor yuzi tekis, bir xil chuqurlik; kamchiligi – burilish joyini alohida haydash). Do‘nglik va egat hosil bo‘lmasligi uchun taxtalar bir yil ichkariga, kelasi yil tashqariga ag‘dariladi. Haydash katta traktor va plug bilan bajariladi: bolalar maydonga kirmaydi va yaqin bormaydi.
Rasm bo‘yicha: daftarga ikki usulning (aylanma va taxtalab) traktor yo‘li sxemasini o‘qlar bilan chizing. Maydonga chiqmang, sxemani sinfda bajaring.