☰ Mundarija · Ona tili

Aytilishi va yozilishi, ma’no farqlash, tovush ortishi

Darslar 15–18 · 4 ta dars · N. Mahmudov, A. Sobirov, Sh. Sattorov, Sh. Toshmirzayeva, D. Mannopova. Ona tili 5-sinf (to‘la yangilangan 5-nashr). G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
17

Matn va lug‘at ustida ishlash

Darslik: 33–34-betlar
MaqsadMatn asosida fikr bildirish va so‘zlarda tovush almashinuvini kuzatish.
Yangi so‘zlar
maqsad · goal, aimmashaqqat · hardshiporzu · dream, wishsabr · patience
Tushuntirish

Bu darsda maqsad va baxt haqidagi matn ustida ishlaymiz. Avval matnni o‘qib, uning asosiy fikrini aniqlang, so‘ng sarlavha tanlang. Notanish so‘zlar (maqsad, mashaqqat, sabr) ma’nosini lug‘atdan toping. Matndagi so‘zlarning bir tovushini almashtirib, yangi so‘z hosil qilishga ham harakat qiling. Oddiy juftlarni tanlash qulay: bor — bol, el — ek, yoz — yoy. Bunday mashq tovushlarning ma’no farqlash vazifasini mustahkamlaydi.

Namunalar
Matn: «Dilfuza va kamon». Dilfuza o‘q otishni o‘rganmoqchi edi. Dastlab o‘qlari nishonga tegmadi, lekin u sabr qilib, har kuni mashq qildi. Bir oy o‘tgach, birinchi marta nishonni urdi va quvonchdan kulib yubordi. Maqsad sari mashaqqatli yo‘l ham baxt keltirar ekan.
Sarlavhalar: «Sabr — baxt kaliti», «Nishonga yo‘l».
Sinfda faoliyat

«Mening maqsadim»: har bir bola bitta maqsadini gapda yozadi va unga erishish uchun nima qilishini ayta oladi.

Mashq
1
Dilfuza maqsadiga qanday erishdi?
2
«Mashaqqat» so‘zining ma’nosini ayting.
3
Bitta tovushini almashtirib yangi so‘z yozing: bor, el, yoz.
4
Nima uchun maqsad sari yo‘lda sabr kerak? O‘z fikringizni yozing.