ReklamaBrendingiz shu yerda bo‘lishi mumkinBrendingiz shu yerdaDarslab’ning har bir sahifasida · o‘quvchilar, ota-onalar va o‘qituvchilarinfo@darslab.comNarxlarni bilishNarxlarinfo@darslab.com
☰ Mundarija · Ona tili

Leksika boyishi, o‘z va o‘zlashma, tarixiy so‘zlar

Darslar 68–71 · 4 ta dars · N. Mahmudov, A. Sobirov, Sh. Sattorov, Sh. Toshmirzayeva, D. Mannopova. Ona tili 5-sinf (to‘la yangilangan 5-nashr). G‘afur G‘ulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, Toshkent, 2020
70

Yangi paydo bo‘lgan so‘zlar

Darslik: 124-bet
MaqsadYangi paydo bo‘lgan so‘zlarni aniqlash va ularning ma’nosini bilish.
Yangi so‘zlar
yangi so‘z · new word, neologismsmartfon · smartphonebloger · bloggeronlayn · online
Tushuntirish

Hayot o‘zgargani sari tilda yangi so‘zlar paydo bo‘ladi. Ayniqsa texnika va internet bilan bog‘liq so‘zlar tez kirib kelmoqda: smartfon, bloger, onlayn, selfi, podkast, kiberxavfsizlik. Ularning ko‘pchiligi ingliz tilidan olingan. Masalan, bloger so‘zi inglizcha «blog» — internetdagi kundalik so‘zidan yasalgan va shunday kundalik yurituvchi kishini bildiradi. Yangi so‘zni to‘g‘ri ishlatish uchun avval uning ma’nosini lug‘atdan yoki kattalardan bilib olish kerak; buning uchun alohida lug‘at daftari tutish foydali.

SohasiYangi so‘zlar
texnikasmartfon, onlayn
internetbloger, podkast, selfi
💡 Hayotda qayerda kerak?
Hayotdan misol

Katta yoshdagi qo‘shni telefon ishlatishni so‘radi. Bola yangi texnika so‘zlarini sodda tilda tushuntirdi. Yangi so‘zlarni bilish odamlarga yordam beradi.

Kim ishlatadi

Texnik yordam xodimi mijozga tushuntiradi, o‘qituvchi yangi atamalarni izohlaydi, jurnalist yangi so‘zlarni maqolada qo‘llaydi.

Bugun sinab ko‘ring

Bitta yangi so‘zni oddiy gap bilan kattalardan biriga tushuntirib ko‘ring.

Namunalar
Smartfon, onlayn, podkast — yangi texnikaga oid so‘zlar.
Bloger — internetda kundalik yurituvchi kishi.
Sinfda faoliyat

«Lug‘at daftari»: sinf bo‘yicha yangi uchrayotgan o‘nta so‘zni yig‘ing va har biriga qisqa izoh yozing.

Mashq
1
Yangi so‘zlar nima uchun paydo bo‘ladi?
2
Yangi paydo bo‘lgan ikkita so‘z ayting.
3
«Bloger» so‘zi qaysi so‘zdan olingan va nimani bildiradi?
4
Yangi so‘zning ma’nosini qayerdan aniqlaymiz?
Hafta hikoyasi · Xorazmiy usuliMahalla uchun fartuklarHaftani yakunla: shu haftaning barcha fanlari bitta hikoyadaO‘qish →